ارزیابی ویژگی‌های کمی، کیفی و جذب عناصر گیاه به‌لیمو (‏Lippia citriodora L.‎‏) تحت تاثیر ‏بیوچار، ورمی کمپوست و ریزوباکتری‌های محرک رشد گیاه

نویسندگان

1 دانشیار، بخش تحقیقات گیاهان دارویی و محصولات فرعی، موسسه تحقیقات جنگل ها و مراتع کشور، سازمان تحقیقات، آموزش ‏و ترویج کشاورزی، تهران، ایران

2 محقق، بخش تحقیقات گیاهان دارویی و محصولات فرعی، موسسه تحقیقات جنگل ها و مراتع کشور، سازمان تحقیقات، ‏آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران

doi
10.22059/ijhs.2022.324940.1938
چکیده

جنس Lippia بیش از 200 گونه دارد که  Lippia citriodora  L. به دلیل داشتن خواص دارویی دارای اهمیت ویژه‌ای می‌باشد. به منظور ارزیابی ویژگی‌های کمی و کیفی و عناصر گیاه به‌لیمو تحت تاثیر ورمی‌کمپوست، بیوچار و ریزوباکتری‌های محرک رشد (Plant Growth Promoting Rhizobacteria-PGPR)، آزمایشی به صورت فاکتوریل در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی در 3 تکرار، در موسسه تحقیقات جنگلها و مراتع، ایستگاه تحقیقات البرز در شرایط مزرعه، در سال 1396 روی نهال‌های یک ساله اجرا شد. عامل اول ورمی‌کمپوست در سه سطح (0، 6 و 12 تن در هکتار)، عامل دوم بیوچار در سه سطح (صفر، 5 و 10 تن در هکتار) و عامل سوم باکتری‌های محرک رشد در دو سطح (بدون تلقیح و تلقیح با تلفیقی از 3 سویه ازتوباکتر (Azotobacter chroococcum strain 5)، آزوسپیریلوم (Azospirillum lipoferum strain OF) و سودوموناس (Pseudomonas putida)) بود. مقایسه میانگین‌ها نشان داد بیشترین درصد اسانس با 86/0 درصد از تیمار شاهد و حداکثر عملکرد اسانس با 74/3کیلوگرم بر هکتار از تیمار 12 تن ورمی‌کمپوست به همراه 10 تن بیوچار و تلقیح کود زیستی بدست آمد. بیشترین آهن (06/377 پی‌پی‌ام) در تیمار 6 تن ورمی‌کمپوست به همراه 10 تن بیوچار در هکتار و تلقیح با کود زیستی وجود داشت. به طور کلی کاربرد 6 تن ورمی‌کمپوست در هکتار ، 10 تن بیوچار در هکتار و تلقیح گیاهان به‌لیمو با باکتری‌های محرک رشد از طریق افزایش رشد و توسعه ریشه و در نتیجه جذب بهتر آب و مواد غذایی از خاک می‌تواند سبب افزایش عملکرد و بهبود صفات کمی گیاه گردد.