فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

استفاده از ضایعات آلی کشاورزی در راستای تولید ورمی‌کمپوست و کمپوست روشی پایدار برای بهره­گیری مجدد از این ضایعات است. به­منظور بررسی اثر انواع مختلف ورمی‌کمپوست و کمپوست غنی شده با روی بر عملکرد، کیفیت و محتوای عناصر غذایی کاهو آزمایشی به صورت فاکتوریل در قالب طرح کاملا تصادفی انجام گرفت. عامل اول بقایای مواد آلی در سه سطح (ورمی‌کمپوست ضایعات هویج و چغندرقند و کمپوست خرما)، عامل دوم غنی‌سازی با روی در سه سطح (صفر، 1000 و 2000 میلی‌گرم در کیلوگرم) و عامل سوم اختلاط با خاک ضعیف در چهار سطح (صفر، 2، 4 و 6 درصد به صورت وزنی) بودند. نتایج نشان داد اثر غنی‌سازی بقایای مواد آلی بر رشد و عملکرد کاهو مثبت بود و گیاهان رشد یافته در ورمی‌کمپوست حاصل از ضایعات هویج نتایج بهتری نسبت به ضایعات چغندر و کمپوست خرما داشتند. ضایعات هویج بیشترین میزان عناصر کم مصرف (Fe, Mn, Zn, Cu) را در بین سه ضایعات استفاده شده داشتند و بالاترین غلظت این عناصر در حالت غنی‌سازی این ضایعات با روی در غلظت 2000 میلی‌گرم در کیلوگرم مشاهده شد. بیشترین میزان فسفر (82/0 درصد) و سطح برگ (157 سانتی­متر مربع) در ضایعات هویج غنی­شده با روی 2000 میلی‌گرم بر کیلوگرم بدست آمد. بین مقادیر مختلف بقایای آلی نیز، مقادیر 4 و 6 درصد بیشترین تأثیر را در رشد و عملکرد کاهو داشتند. به طور کلی غنی‌سازی بقایای مواد آلی با عناصر معدنی می­تواند نیاز غذایی کاهو را در شرایط گلخانه­ای تامین کند.