بررسی کارایی آفتکش زیستی چندجزئی بههمراه نانوذرات کلسیم در کنترل آفت شبپره هندی
نویسندگان
1 دانشآموخته کارشناسی ارشد زیست فناوری، گروه زیست فناوری میکروبی، دانشکده علوم زیستی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد تهران شمال، تهران، ایران
2 دانشیار، گروه میکروبشناسی، دانشکده علوم زیستی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد تهران شمال، تهران، ایران
3 استادیار، دانشکده گیاهپزشکی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات، تهران، ایران
doi
10.22084/ab.2026.30605.1500چکیده
شبپره هندی یک آفت انباری بسیار رایج در سطح جهان است که عمدتاً از محصولات غذایی ذخیره شده تغذیه میکند و در واقع یکی از مهمترین آفت محصولات ذخیره شده نامیده شده است. با توجه به این که ذخایر مواد غذایی مورد هدف این آفت عمدتاً غلات، حبوبات، خشکبار و دانههای روغنی، میوههای خشک، ادویهجات، گندم و ذرت میباشد بنابراین لطمه بزرگی به اقتصاد کشورها و خانوادهها وارد میکند. این مطالعه در نظر دارد به بررسی اثر آفتکش زیستی چندجزئی در مدیریت و کنترل آین آفت بپردازد. در این مطالعه تعداد ۴۸۰ لارو سن سوم شبپره هندی مورد مطالعه قرار گرفت. پس از ساخت آفتکش زیستی چندجزئی (شامل بیوریا باسیانا و متاریزیوم آنیزوپلیه، نانوذرات کلسیم کربنات، اسانس گیاه زنیان (تیمول) به روش پاشش روی لاروهای سن سوم آزمایش شد. روند افزایش و کاهش مرگومیر در حضور و عدم حضور آفتکش زیستی طی ۱۰ روز مورد بررسی قرار گرفت و کمترین زمان اثرگذاری برای هرکدام از اجزا و ترکیبات بهطور جداگانه تعیین گردید. بررسیها نشان داد استفاده از ترکیب زیستی چندجزئی کمترین زمان اثرگذاری برابر با 4/28 روز و بیشترین درصد مرگومیر برابر با ۱۰۰ درصد را طی ۱۰ روز در مقایسه با گروه شاهد داشته است. نتایج نشان داد هر کدام از مواد مورد آزمایش بهتنهایی میتواند باعث ایجاد مرگومیر و تلفات در این آفت شوند. همچنین مشخص گردید استفاده همزمان از این ترکیبات در قالب یک آفتکش زیستی باعث افزایش تلفات و درصد مرگومیر قابلتوجه و سرعت بخشیدن به اثربخشی آفتکش زیستی میشود.
