تاثیر تنش کمآبی بر شاخص‌های رشدی، فلورسانس کلروفیل و ترکیبات اسانس مرزنجوش آمریکایی ‏‏(‏Origanum vulgare subsp. vulgare‏)‏

نویسندگان

1 دانشیار، دانشکده کشاورزی، دانشگاه مراغه، مراغه، ایران ‏

2 دانشجوی کارشناسی ارشد، دانشکده کشاورزی، دانشگاه مراغه، مراغه، ایران ‏

3 دانشیار، دانشکده کشاورزی، دانشگاه مراغه، مراغه، ایران ‏

4 دانشجوی دکتری، دانشکده کشاورزی، دانشگاه مراغه، مراغه، ایران ‏

doi
10.22059/ijhs.2021.307937.1838
چکیده

کمآبی در مناطق خشک و نیمه‌خشک رشد، عملکرد و تولید ترکیبات مؤثره مرزنجوش را تحت تاثیر قرار می‌دهد. به‌منظور بررسی اثر تنش کم­آبی بر صفات مورفولوژیکی و فیزیولوژیکی گیاه مرزنجوش (Origanum vulgare L.)، آزمایشی گلخانه­ای به صورت طرح کاملاً تصادفی با چهار تیمار و سه تکرار اجرا شد. تیمارها شامل بدون تنش (100 درصد ظرفیت زراعی)، تنش ملایم (۷۵ درصد ظرفیت زراعی)، تنش متوسط (۵۵ درصد ظرفیت زراعی) و تنش شدید (۳۵ درصد ظرفیت زراعی) بودند. نتایج نشان داد ارتفاع بوته، وزن­ خشک، نسبت وزن برگ و گل‌آذین به ساقه، شاخص کلروفیل و محتوای نسبی آب برگ تحت تنش کم­آبی کاهش یافتند. بیشترین درصد اسانس (15/1 درصد) و کمترین آسیب به صفات رشدی در تنش ملایم مشاهده گردید. همچنین تنش ملایم بطور معنی­داری پارامترهای فلورسانس کلروفیل (Y(NO) و Fv) را در مقایسه با تنش متوسط و شدید کاهش داد. آنالیز ترکیبات اسانس نشان داد، sabinene، (Z)-β-ocimene، (E)-β-ocimene، (E)-caryophyllene و germacren D جزء ترکیبات غالب اسانس بودند. بیشترین میزانγ-Terpinene  و (E)-caryophyllene در تنش ملایم مشاهده گردید که نسبت به تیمار شاهد به‌ترتیب 1/344 و 28/14 درصد افزایش یافت. بطور کلی نتایج این تحقیق نشان داد تنش ملایم می‌تواند در بهبود عملکرد کمی و کیفی مرزنجوش مؤثر باشد.