تاثیر تنوع محیطی بر عملکرد گل و اسانس ژنوتیپهای برتر گل محمدی (Rosa damascena) (مطالعه موردی: استان کردستان)
نویسندگان
1 کارشناس کشاورزی و آب اتاق بازرگانی، صنایع ، معادن و کشاورزی سنندج، سنندج، ایران
2 دانشیار، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان کردستان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، سنندج، ایران
doi
10.22059/ijhs.2021.307438.1827چکیده
ارزیابی سازگاری محیطی جزو مهمترین نیازهای ژنوتیپهای گل محمدی(Rosa damascena) به عنوان یکی از گونههای معطر و دارویی مهم کشور است. این تحقیق با هدف ارزیابی عملکرد گل و اسانس پنج ژنوتیپ برتر (KR2، IS3، IS4، IS8 و YZ2) به مدت پنج سال (۱۳9۰-139۴) تحت دو شرایط اقلیمی سرد نیمهخشک (سقز) و نیمهمرطوب (مریوان) در کردستان بصورت کرتهای خرد شده با سه تکرار اجراء شد. نتایج تفاوت معنیداری از لحاظ صفات عملکرد گل و اسانس بین مکانها (L)، سالها (Y) و ژنوتیپها (G) و نیز اثرات متقابل آنها نشان داد. میانگین کل بازده اسانس 02/0 درصد و عملکرد گل و اسانس برابر 2/757 کیلوگرم و 9/188 گرم در هکتار بود. عملکرد گل و اسانس ژنوتیپها در سقز بیشتر از مریوان، اما درصد اسانس آنها در مریوان بیشتر بود که موید آن است که در مناطق خنکتر، عملکرد گل بیشتر ولی نسبت اسانس گل کمتر است. در مجموع، سه ژنوتیپ KR2، IS8 و IS4 برای کاشت در کردستان و مناطق مشابه توصیه میشوند. با توجه به تنومندی و عملکرد بالای گل، ژنوتیپ KR2 با منشأ کردستان برای اهداف تولید گل و ژنوتیپهای گروه اصفهان مانندIS8 و IS4 برای تولید اسانس اولویت دارند. در کل، با لحاظ توأم صفات عملکردی تولید گل و اسانس ژنوتیپهایIS8، IS4 و KR2 برای مناطق سرد و نیمهخشک مانند سقز و IS4 و KR2 برای مناطق نیمهمرطوب مانند مریوان سازگاری بیشتری داشته و برای کاشت و توسعه گل محمدی توصیه میگردند.