فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

حضور آلاینده‌های مختلف از قبیل باقی‌مانده آفت‌کش‌ها، کودهای شیمیایی، آنتی‌بیوتیک‌ها، و توکسین‌های میکروبی در محصولات کشاورزی و فرآورده‌های غذایی به یک نگرانی جدی در حوزه امنیت غذایی و سلامت عمومی تبدیل شده است. افزایش تقاضا برای ابزارهای سریع، دقیق به‌منظور ردیابی این ترکیبات خطرناک با هزینه کم و به‌ویژه در محل منجر به توسعه طیف متنوعی از حسگرهای زیستی شده است. در سال‌های اخیر تکثیر نوکلئیک اسیدها در سیستم‌های ایزوترمال مبنای طراحی گروهی از حسگرهای زیستی قرار گرفته است که قادرند طیف وسیعی از مولکول‌های زیستی را با حساسیت و اختصاصیت بالا و در محل ردیابی نمایند. در این میان تکثیر دایره غلتان به‌دلیل سادگی، قدرت تکثیر بالا و قابلیت بهره‌برداری در حسگرهای مختلف جایگاه ویژه‌ای در بازار جهانی حسگرهای کشاورزی و صنایع غذایی پیدا کرده است. این روش تکثیری که مبتنی بر تکثیر یک مولکول DNA حلقوی تحت یک واکنش آنزیمی در شرایط ایزوترمال است محبوبیت فراوانی در ردیابی نوکلئیک اسیدها، پروتئین‌ها، پپتیدها، مولکول‌های کوچک آلی و غیرآلی، فلزات سنگین و پاتوژن‌های مختلف به‌‌دست آورده است. در این مقاله مروری، ابتدا اصول و انواع روش‌های RCA مورد اشاره قرار گرفته است. در ادامه، انواع حسگرهای مبتنی بر روش تکثیر دایره غلتان که در ترکیب با عناصر تشخیصی چون آنتی‌بادی، آپتامر، پروب‌های نوکلئیک اسید و بهره‌برداری از سیستم‌های تشخیصی متنوع طراحی شده است مورد‌بررسی قرار گرفته است. کاربرد حسگرهای مذکور در ردیابی انواع مولکول‌های زیستی و آلاینده‌های مهم در بخش کشاورزی از دیگر مواردی است که به‌صورت اجمالی مورد اشاره گرفته است.