مقایسۀ مدل‌های تابعیت تصادفی لژاندر و بی‌اسپلاین در برآورد اجزای واریانس میانگین وزن تولد بره‌ها در هر زایش در گوسفند مهربان

نویسندگان

1 دانشیار، گروه علوم دامی، دانشکدۀ کشاورزی، دانشگاه بوعلی سینا

2 دانش‌آموخته کارشناسی ارشد ژنتیک و اصلاح نژاد دام، گروه علوم دامی، دانشکدۀ کشاورزی، دانشگاه بوعلی سینا

3 دانشیار، گروه علوم دامی، دانشکدۀ کشاورزی، دانشگاه بوعلی سینا

4 استادیار گروه علوم دامی، دانشکدۀ کشاورزی، دانشگاه بوعلی سینا

doi
10.22059/ijas.2015.56826
چکیده

پژوهش حاضر به منظور مقایسۀ مدل‌های مختلف رگرسیون تصادفی برای برآورد اجزای واریانس میانگین وزن تولد بره‌ها در هر زایش در گوسفندان مهربان انجام گرفت. اطلاعات استفاده‌شده شامل 5559 رکورد میانگین وزن تولد بره‌ها در هر زایش برای 2244 رأس میش مهربان بود. مدل‌های رگرسیون تصادفی شامل اثر ثابت گله- سال- فصل زایش، یک رگرسیون ثابت برای برازش میانگین تغییرات در جمعیت و دو رگرسیون تصادفی برای برازش آثار تصادفی ژنتیکی افزایشی و محیطی دائمی بودند. این مدل‌ها دارای توابع بی‌اسپلاین خطی و درجۀ دو، یا توابع لژاندر درجۀ دو یا درجۀ سه، همگی با واریانس‌های باقی‌مانده ناهمگن بودند. اجزای واریانس با الگوریتم میانگین اطلاعات بیشترین درست‌نمایی محدودشده (AI-REML) برآورد شدند. بر اساس معیارهای اطلاعات آکایک و بیزی، مدل BS212 با توابع بی‌اسپلاین درجۀ دو، خطی و درجۀ دو، به‌ترتیب برای رگرسیون ثابت و رگرسیون‌های تصادفی ژنتیکی افزایشی و محیط دائمی به‌عنوان بهترین مدل برای برازش داده‌ها در نظر گرفته شد. با کمک مدل BS212 بیشترین و کمترین وراثت‌پذیری میانگین وزن بره‌ها در هر زایش به‌ترتیب، در سن 12 ماهگی (62/0± 74/0) و سنین 31 تا 66 ماهگی میش (08/0± 03/0) برآورد شدند و ضرایب محیط دائمی در همۀ سنین نزدیک به صفر بودند. مقادیر برآوردشده در سنین میانی دقیق‌تر از سنین آغازین و پایانی بودند. نتایج این بررسی نشان داد که رکوردهای به‌دست‌آمده از زایش‌های نخست احتمالاً اهمیت بیشتری در برنامه‌های اصلاح‌نژادی دارند.