کارایی گاوداری‌های شیری سنتی: پیامدها و راهکارهای ارتقای آن‌ها در استان مازندران (کاربرد تحلیل پوششی داده‌های فازی)

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری، اقتصاد کشاورزی پردیس بین‌الملل دانشگاه فردوسی مشهد

2 استاد، اقتصاد کشاورزی پردیس بین‌الملل دانشگاه فردوسی مشهد

doi
10.22059/ijas.2015.56829
چکیده

دامداری‌های سنتی می‌توانند یکی از متولیان اصلی تولید شیر در کشور به شمار روند. با توجه به محدودیت‌های مربوط به تغذیۀ دام و همچنین افزایش قیمت نهاده‌های مورد نیاز دامداران و نبود امکان دسترسی کافی و مناسب به این نهاده‌ها، برنامۀ افزایش کارایی واحدهای دامپروری می‌تواند از بهترین برنامه‌ها در این حوزه باشد که علاوه بر کاهش هزینه‌ها و سودآوری بیشتر، سبب افزایش قدرت رقابتی واحدهای تولیدی نیز می‌شود. با توجه به این مهم در این پژوهش کارایی واحدهای گاوداری شیری سنتی در استان مازندران با استفاده از مدل تحلیل پوششی داده‌های فازی و با استفاده از اطلاعات 64 گله که به روش نمونه‌گیری تصادفی ساده انتخاب شده‌اند، در سال 1393 ارزیابی شده است. نتایج بیانگر متفاوت‌بودن کارایی دامداران به ازای مقادیر مختلف α در گروه‌های سه‌گانۀ اندازۀ دامداری، است. نتایج برآورد مدل نشان داد که کارایی دامداران گروه دوم (بین 6 تا 10 رأس دام) از همه بیشتر و کارایی دامداران گروه اول (کمتر از 6 رأس دام) از همه کمتر است و کارایی دامداران گروه سوم (بیش از 10 رأس دام) در حد متوسط قرار دارد. این نتایج نشان‌دهندۀ استفادۀ بهینه‌تر گروه دوم از نهاده‌های در دسترس، در مقایسه با دو گروه دیگر است. با توجه به اینکه مشکلات مالی دامداران برای استفاده از نهاده‌ها و همچنین قیمت کم شیر از دلایل اصلی عدم کارایی تولید شیر است، اعطای یارانه به شیر تولیدی و نیز خرید تضمینی شیر به برنامه‌ریزان این عرصه پیشنهاد شده است.