شناسایی پیشرانهای موثر بر آینده کتاب در ایران
نویسندگان
1 گروه مدیریت فرهنگی، دانشکده مدیریت و اقتصاد، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران
2 عضو هیات علمی وزارت علوم تحقیقات و فناوری، تهران، ایران
3 گروه مدیریت فرهنگی، دانشکده مدیریت و اقتصاد، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران
doi
10.22034/scs.2022.154223چکیده
کتاب بزرگترین عرصه فرهنگی ایران است و جزء مهمی از آینده فرهنگی ایران پیامد آینده کتاب است. هدف از پژوهش حاضر، شناسایی پیشرانهای موثر بر آینده کتاب در ایران است. این آیندهپژوهی، براساس مدل تحلیل ساختاری به روشمیکمک و در چهار مرحله «شناسایی متغیرهای محیطی به مدل پستل و رویکرد لایهای»، «تعیین متغیرهای کلیدی به روش دلفی خبرگان»، «سنجش اثرات متقابل متغیرهای کلیدی به روش میکمک» و «تحلیل محیط کلی سیستم و تعیین پیشرانها» صورت گرفته است.یافتههای این پژوهش نشان میدهد «میزان مداخله (تصدیگری یا تولیگری) دولت در عرصه کتاب»، «ترویج فرهنگ مطالعه کتابهای غیردرسی»، « مطابقت محتوای کتابها با نیازها و گرایشهای مخاطب»، «نقش وزارت آموزش و پرورش در گسترش فرهنگ کتابخوانی و مبارزه با بیسوادی و کمسوادی»، «میزان بودجه کتابخانههای عمومی» و «خودکفایی در زنجیره داخلی تولید کاغذ» موثرترین پیشرانهای آینده کتاب در ایران هستند. در بین این شش پیشران، میزان مداخله دولت در عرصه کتاب، بیشترین تاثیر مستقیم و غیرمستقیم قوی را بر دیگر پیشرانها دارد. در نتیجه کنترل این پیشران میتواند عامل اصلی اینرسی یا عامل اصلی جنبش در آینده کتاب در ایران باشد.