طراحی و اعتبار یابی مدل بومی حکمرانی خوب مبتنی بر آموزه‌های دینی با رویکرد آمیخته

نویسندگان

1 استادیار، گروه مدیریت دولتی، واحد قائم شهر، دانشگاه آزاد اسلامی، قائم شهر، ایران

2 دانشیار گروه مدیریت دولتی، واحد قائم شهر، دانشگاه آزاد اسلامی، قائم شهر، ایران

3 استادیارگروه مدیریت، واحد بهشهر، دانشگاه آزاد اسلامی، بهشهر، ایران

4 دانشجوی دکتری مدیریت دولتی (منابع انسانی)، واحد قائم شهر، دانشگاه آزاد اسلامی، قائم شهر، ایران

5 استادیار گروه مدیریت دولتی، واحد قائم شهر، دانشگاه آزاد اسلامی، قائم شهر، ایران

doi
10.22034/scs.2022.144326
چکیده

هدف مطالعه حاضر طراحی مدل بومی حکمرانی خوب مبتنی بر آموزه‌های دینی است. روش این مطالعه آمیخته (کیفی-کمی) است، جمع‌آوری داده‌ها در بخش کیفی از طریق مرور نظام‌مند اسناد و کتب دینی و تاریخی انجام و با روش داده بنیاد مورد تحلیل قرار گرفت و در بخش کمی با استفاده از پرسشنامه محقق ساخته داده‌های، 62 نفر از مدیران ارشد و میانی استانداری استان مازندران به شیوه نمونه‌گیری سرشماری گردآوری و با روش مدل‌سازی معادلات ساختاری آزمون شد. از تحلیل یافته‌های کیفی، مدل مفهومی در قالب 700 مفهوم اولیه، 59 مقوله فرعی و 21 مقوله اصلی طراحی شد. جهت اعتبار یابی کیفی و بررسی روایی مدل؛ از روش تأیید خبرگان منتخب با استفاده از روش نمونه‌گیری ترکیبی قضاوتی و گلوله برفی (11 تن) استفاده شد. یافته‌های بخش کمی بر اساس گزاره‌های حکمی به‌دست‌آمده، علاوه بر تأیید اعتبار مدل‌های اندازه‌گیری و ساختاری مدل پژوهش، تأثیر مثبت شرایط علّی (شایستگی‌های مدیران، وحدت جهت بین ارکان اصلی سازمان) بر پدیده حکمرانی خوب و تأثیر مثبت حکمرانی خوب بر راهبردها (اقتصادی، سیاسی، فرهنگی، منابع انسانی) مورد تأیید واقع شد. همچنین علاوه بر تأیید تأثیر مثبت شرایط زمینه‌ای (نظارت، فرهنگ‌سازی، پویایی مشورت و مدیریت دانش‌محور) و تأثیر منفی شرایط مداخله‌گر (فساد، خیانت و ناکارآمدی مدیران، تحمیل فشار بر مردم) بر راهبردها، تأثیر مثبت راهبردها بر نتایج حکمرانی خوب تأیید شد.

کلیدواژه‌ها