حدود مداخله حکومت دینی در فرهنگ
نویسندگان
1 استاد، دانشکده معارف اسلامی و فرهنگ و ارتباطات، دانشگاه امام صادق علیه السلام، تهران، ایران
2 دانشجوی دکتری فرهنگ و ارتباطات دانشگاه امام صادق (ع)، تهران، ایران
doi
چکیده
دیدگاههای مختلفی پیرامون حدود مداخلات حکومت و حتی اصل مداخلات آن در حوزة فرهنگ مطرح شده است. مکاتب مختلف، با توجه به تعریفی که از فرهنگ دارند (از محدود کردن فرهنگ به هنر در یک سر طیف تا کلان یا همهجاحاضر در نظرگرفتن فرهنگ در سر دیگر طیف) و همچنین با توجه به تعریفی که از حکومت دارند (از نگاه حداقلی به حکومت در یک طرف طیف تا نگاه حداکثری به حکومت در طرف دیگر طیف)، موضع خاصی در این خصوص اتخاذ کردهاند. این پژوهش، تلاشی است برای رسیدن به پاسخ این سوال که مداخلات حکومت دینی در حوزة فرهنگ چه حدودی دارد؟ در این پژوهش، برای بررسی مفاهیم، پیشینه بحث و مطالعات نظری، از روش اسنادی استفاده شده است. سپس از طریق روش توصیفی-تحلیلی، حدود مداخلات حکومت دینی در سه سطح نظارت، حمایت و تصدیگری در حوزههای 1-اقتصاد فرهنگ، 2-اجرای امور فرهنگی و 3-حقوق فرهنگ (سیاستگذاری، قانونگذاری و مقرراتگذاری فرهنگ)، تبیین شده است. در شرایط عادی، در حوزه اقتصاد فرهنگ، فقط نظارت تایید میشود و در حوزه اجرای امور فرهنگی، فقط تصدیگری تایید نمیشود، البته در شرایط غیرعادی (عدم تحقق مصالح عمومی)، یافتهها متفاوت است که در جمعبندی مقاله ذکر شده است. در حوزه حقوق فرهنگ، سطح نظارت و حمایت تایید میشود، سطح تصدیگری در سیاستگذاری کلان و قانونگذاری، باید با لحاظ شیب اجتماعی انجام شود و در سیاستگذاری خرد و مقرراتگذاری، با مشارکت سایر ذینفعان انجام شود.
