غربالگری برخی از رقم‌های پیاز خوراکی در برابر بیماری پوسیدگی فوزاریومی (‏Fusarium ‎oxyosporum f.sp cepae‏) و بررسی بیان رونوشت ژن‏‎‌‎های ‏‎ COI1‎و ‏ERF1‎‏ در رقم‌های حساس و ‏متحمل‏

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران

2 دانشیار، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران

3 استاد، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران

4 دانشیار، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران ‏

doi
10.22059/ijhs.2020.306422.1825
چکیده

پیاز یک محصول مهم باغبانی است که هر ساله مقدار زیادی از آن در اثر بیماری پوسیدگی فوزاریومی از بین می‌رود. در این بررسی آزمون بیماری­زایی هشت جدایه فوزاریوم بر سوخ‌های پیاز رقم تگزاس­ارلی­گرانو در آزمایشگاه انجام شد که چهار جدایه HR1، HR97، HR42، HR21 بیشترین میزان بیماری­زایی را نشان­دادند. همچنین آزمون دامنه میزبانی چهار جدایه بیماری‌زا در گلخانه انجام شد که جدایه­های HR1، HR42،  HR21به جنس Allium محدود شدند. نواحی tef این جدایه‌ها توالی یابی و بر اساس مقایسه با توالی‌های بانک ژن صحت تشخیص Fusarium oxyosporum f.sp cepae تأیید شد. در گام بعدی آزمایش غربالگری برای برخی از رقم‌های مختلف پیاز ایرانی همراه با دو رقم خارجی تگزاس­ارلی گرانو و یلو سویت اسپانیش برای بیماری پوسیدگی فوزاریومی انجام شد. نتایج نشان داد، رقم قرمز آذرشهر به این بیماری حساس و رقم سفید کاشان متحمل بود. میزان بیان رونوشت­هایCOI1 (Coronatine Insensitive1)  وERF1  (Ethylene Response Factor1) در رقم های حساس و مقاوم پس از تلقیح با جدایه قارچ فوزاریوم بررسی شدند. نتایج نشان دادند میزان بیان COI1 در رقم­های حساس و متحمل تفاوتی با یکدیگر نداشتند، اما بیان ERF1 در زمان 24 ساعت پس از تلقیح در رقم قرمز آذرشهر افزایش بیان را نشان داد، درحالی‌که در رقم سفید کاشان میزان بیان این رونوشت کاهش یافت. بر اساس نتایج، به نظر می­رسد ERF1 در مکانیسم مقاومت گیاهان پیاز آلوده به بیماری پوسیدگی فوزاریومی نقش کلیدی داشته باشد.