اندازه گیری تنش‌های پسماند در تکنیک جوشکاری اصطکاکی به روش سوراخکاری مرکزی

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی، دانشکده مهندسی مکانیک، دانشگاه علم و صنعت ایران، تهران، ایران

2 کارشناس ارشد، دانشکده مهندسی مکانیک، دانشگاه علم و صنعت ایران، تهران، ایران

3 دانشیار، دانشکده مهندسی مکانیک، دانشگاه علم و صنعت ایران، تهران، ایران

4 استادیار، مرکز تحقیقات جوش و اتصال، دانشکده مهندسی صنایع، دانشگاه علم و صنعت ایران، تهران، ایران

doi
چکیده

جوشکاری اصطکاکی اغتشاشی یک جوشکاری حالت‌جامد محسوب می‌شود که امروزه کاربرد گسترده‌ای به‌خصوص در جوشکاری‌های غیر هم‌جنس پیداکرده است، مخصوصاً آلیاژهای آلومینیوم سری 7000 که قابلیت جوشکاری ذوبی را ندارند. این روش نه‌تنها محدودیت‌های جوشکاری ذوبی را ندارد بلکه به دلیل عدم ذوب قطعات امکان اتصال فلزات با نقطه ذوب متفاوت را نیز دارا می‌باشد. در این تحقیق به روش تجربی مطالعه تنش پسماند ناشی از جوشکاری اصطکاکی اغتشاشی غیر متشابه بین آلیاژها7075-T6  و 6061-T6 و مقایسه آن با جوشکاری معمولی ذوبی آلیاژ 6061-T6 به‌وسیله روش سوراخکاری مرکزی صورت گرفته است. همچنین با استفاده از این روش تغییرات تنش پسماند در راستای ضخامت نیز برای دو نمونه اندازه‌گیری گردیده و نشان داده شد که تنش پسماند در جوشکاری اصطکاکی به نسبت کمتر و توزیع یکنواختی نسبت به جوشکاری ذوبی دارد. بیشینه تنش در جوش ذوبی درست در محل خط جوش است ولی در جوش اصطکاکی بافاصله از خط جوش تنش پسماند بیشینه می‌گردد. سختی دو نمونه نیز با روش میکرو سختی سنج ویکرز اندازه‌گیری و با یکدیگر مقایسه گردید. نتایج به‌دست‌آمده نشان داد که در جوش‌کاری اصطکاکی منطقه TMAZ کمترین میزان سختی نسبت به HAZ و ناگت را دارا است اما سختی آن از سختی فلز پایه بیشتر است.