بررسی فرایند جذب رنگزای راکتیو بلو 21 بر روی کربن فعال تولید‌شده از الیاف درخت خرما

نویسندگان

1 کارشناس، مرکز تحقیقات علوم و فناوری‌های محیط زیست، گروه مهندسی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید صدوقی، یزد، ایران، صندوق‌پستی: 887.

2 کمیته تحقیقات دانشجویی، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید صدوقی، یزد، ایران، صندوق‌پستی: 887.

3 دانشجوی کارشناسی ارشد، مرکز تحقیقات علوم و فناوری‌های محیط زیست، گروه مهندسی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید صدوقی، یزد، ایران، صندوق‌پستی: 887.

4 کمیته تحقیقات دانشجویی، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید صدوقی، یزد، ایران، صندوق‌پستی: 887.

doi
10.30509/jscw.2025.167519.1229
چکیده

صنایع نساجی مقدار زیادی پساب تولید می‌کنند که حاوی مقادیر قابل توجهی رنگزا و فلزات خطرناک بوده و تخلیه آن به منابع آبی برای انسان، آبزیان و میکروارگانیسم‌ها مضر می‌باشد. در این مطالعه فرایند جذب رنگزای راکتیو بلو 21 با کربن فعال با روش تئوری تابعیت چگالی(DFT)  مورد بررسی قرار گرفت. ویژگی‌های جاذب با آزمون‌های SEM، FTIR، XRD و پتانسیل زتا مشخص شد. بر اساس نتایج مدل باکس بنکن در شرایط بهینه بازده حذف 48/74 درصد در مقدار جاذب 3 گرم بر لیتر، pH برابر 3، زمان تماس 30 دقیقه و غلظت رنگزای 10 میلی‌گرم بر لیتر به دست آمد. فرایند جذب از ایزوترم لانگمویر و مدل سینتیک شبه درجه دوم تبعیت می‌کند. سازوکار فرایند جذب رنگزای راکتیو بلو 21 بر روی کربن فعال با استفاده از DFT و آزمون مشخصات جاذب، از نوع پیوندهای الکترواستاتیک، هیدروژنی و انباشتگی  π-πپیشنهاد شد.