بررسی اثرات محافظتی عصارهی سبوس برنج بر تغییرات بافتشناسی روده کوچک در مواجهه با میکروپلاستیک پلیاستایرن در موش سفید کوچک آزمایشگاهی
نویسندگان
1 دکتراى تخصصى بافتشناسی مقایسهای، گروه علوم پایه، دانشکدهی دامپزشکی، دانشگاه تهران، تهران، ایران
2 دانشجوی کارشناسی ارشد سمشناسی، گروه علوم زیستی مقایسهای، دانشکدهی دامپزشکی، دانشگاه تهران، تهران، ایران
3 استاد سمشناسی، گروه علوم زیستی مقایسهای، دانشکدهی دامپزشکی، دانشگاه تهران، تهران، ایران
doi
10.48305/jims.v43.i824.0867چکیده
مقاله پژوهشی مقدمه: میکروپلاستیکها آلایندههای نوظهور و گستردهای هستند و میتوانند از موانع تغذیهای عبور کرده و در بافتهای مختلف بدن تجمع یابند. اثرات بافتشناسی میکروپلاستیک پلیاستایرن بر بافت روده کوچک نامشخص است. مطالعهی حاضر بهمنظور ارزیابی کارآیی عصارهی سبوس برنج در برابر سمیت رودهای ناشی از میکروپلاستیک پلیاستایرن انجام شد. روشها: در این مطالعهی تجربی، 20 سر موش سفید کوچک آزمایشگاهی نر بالغ نژاد NMRI بهصورت تصادفی به چهار گروه پنج سری تقسیم شدند. دو گروه از موشها میکروپلاستیک پلیاستایرن را بهمیزان 1 میلیگرم بهازای هر کیلوگرم وزن بدن بهصورت خوراکی از طریق گاواژ به مدت 40 روز دریافت کردند. به یک گروه از گروههای فوق، عصارهی سبوس برنج به میزان 1 گرم بر کیلوگرم بهصورت خوراکی از طریق گاواژ تجویز گردید. گروه کنترل با دریافت 0/1 میلیلیتر سرم فیزیولوژی بهصورت خوراکی از طریق گاواژ و گروهی که تنها عصارهی سبوس برنج را دریافت میکرد نیز در نظر گرفته شد. 24 ساعت پس از آخرین درمان حیوانات توسط مخلوط کتامین و زایلازین آسانکشی و نمونههای بافتی رودهی کوچک جهت انجام ارزیابیهای بافتی و اکسیدانی جمعآوری گردید. یافتهها: در بررسیهای هیستومورفولوژی و هیستومورفومتری روده کوچک، دریافت پلیاستایرن موجب تأثیرات مخرب در ساختار هیستوموفولوژیک و کاهش معنیدار پارامترهای هیستومورفومتریک و میزان سوپراکسید دیسموتاز بافتی نسبت به گروه کنترل شد (0/05 > P). همچنین دریافت پلیاستایرن موجب افزایش معنیداری در میزان آپوپتوز سلولی نسبت به گروه کنترل گردید (0/05 > P). تجویز عصارهی سبوس برنج به شکل قابل توجهی تغییرات مشاهده شده در پارامترهای مذکور را بهبود بخشید. نتیجهگیری: بهنظر میرسد عصارهی سبوس برنج میتواند موجب کاهش اثرات منفی هیستومورفولوژی، هیستومورفومتری و پارامترهای اکسیدانی شده و میزان آپوپتوز ناشی از پلیاستایرن را در روده کوچک کاهش دهد.