رفتارهای پرخطر دانشجویان و تأملی بر پزشکی شدن آن
نویسندگان
1 استادیار پژوهشکده مطالعات فرهنگی و اجتماعی
2 دانشآموخته کارشناسی ارشد جامعهشناسی محض، دانشگاه الزهرا (س)
doi
چکیده
در دهههای اخیر، شاهد افزایش جمعیت دانشجویان بودهایم. بااینکه این جمعیت جوان نقش مهمی در توسعهی کشور به عهده دارد، اما شیوع رفتارهای پرخطر و کجرویهای اجتماعی در میان آنها برابر با هدر رفتن پتانسیلهای خلاق و سازنده جامعه است که جبران عوارض نامطلوبش نیازمند سرمایهگذاریهای فراوانی است. پژوهش حاضر به دنبال شناسایی فراوانی، تأکیدات جغرافیایی و نقد تحلیلهای پزشکی بر رفتارهای پرخطر شامل مصرف سیگار، مشروبات الکلی و مواد مخدر در بین دانشجویان داخل ایران است. روش مورداستفاده، مرور نظاممند پژوهشهای در دسترس در این خصوص در بازهی زمانی (1395-1370) با جستجوی الکترونیکی در پایگاههای اطلاعاتی بوده که با دو عامل محدودکننده نمونه دانشجویی و کمی بودن مطالعه، مورد گزینش قرار گرفتهاند. درنهایت 49 پژوهش وارد تحلیل شده و روند رو به افزایش اینگونه رفتارها را در بین دانشجویان نشان دادهاند. همچنین این مسائل در استانهای خراسان جنوبی، کرمانشاه، کرمان، خوزستان، تهران، گلستان، مازندران، سمنان و همدان نسبت به دیگر استانها شیوع بیشتری داشتهاند. متأسفانه باوجوداینکه مصرف سیگار، مشروبات الکلی و مواد مخدر در بین دانشجویان، مسائلی اجتماعی بوده اما 24 مورد از پژوهشها رویکردی پزشکی داشتهاند و شاهد کمبود تبیینهای جامعهشناختی در این حوزه بودهایم. همچنین لازم است تمرکز مداخلات پیشگیرانه یا درمانی جامعهشناختی و حتی روانشناسانه و پزشکی بر روی استانهایی که مصرف آنها بالاست، قرار گیرد تا شاهد کاهش ریشهای این مسائل در بین دانشجویان باشیم.
