تاثیر تمرین تناوبی شدید کم‌حجم نظارت‌شده و نظارت‌نشده بر برخی شاخص‌های متابولیک و آتروژنیک در مردان مبتلا به دیابت نوع دو

نویسندگان

1 دانشیار، گروه فیزیولوژی ورزشی و حرکات اصلاحی، دانشکده علوم ورزشی، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایران

2 استادیار، گروه تربیت بدنی و علوم ورزشی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه نیشابور، نیشابور، ایران

3 استادیار، گروه علوم ورزشی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه زابل، زابل، ایران

4 دکتری فیزیولوژی ورزشی، گروه تربیت بدنی، مرکز آموزش علمی کاربردی سبزوار 2 ، سبزوار، ایران

doi
10.48305/jims.v43.i820.0712
چکیده

مقاله پژوهشی مقدمه: فعالیت بدنی و تمرینات ورزشی به عنوان بخشی جدایی‌ناپذیر از مدیریت و کنترل متابولیک و عوامل قلبی- ‌عروقی در دیابت نوع دو شناخته می‌شود. هدف از مطالعه‌ی حاضر، مقایسه‌ی تأثیر تمرین تناوبی شدید کم‌حجم نظارت‌شده و نظارت‌نشده بر برخی شاخص‌های متابولیک و آتروژنیک در مردان مبتلا به دیابت نوع دو بود. روش‌ها: در این مطالعه‌ی نیمه‌تجربی، 30 مرد مبتلا به دیابت نوع دو به صورت تصادفی در سه گروه مساوی (10 نفر) تمرین تناوبی شدید کم‌حجم نظارت‌شده، تمرین تناوبی شدید کم‌حجم نظارت‌نشده و کنترل تقسیم شدند. آزمودنی‌های گروه‌‌های تجربی سه جلسه در هفته به مدت هشت هفته به اجرای تمرینات تناوبی شدید کم حجم پرداختند. قبل و پس از مداخله، جهت اندازه‌گیری گلوکز ناشتا، پروفایل لیپیدی به منظور محاسبه‌ی شاخص آتروژنیک پلاسما، شاخص خطر کاستلی و ضریب آتروژنیک از آزمودنی‌ها نمونه‌های خونی به عمل آمد. از آزمون تحلیل کواریانس، آزمون تعقیبی LSD و سطح معنی‌داری 05/0 P < جهت تجزیه و تحلیل داده‌ها استفاده شد. یافته‌ها: بعد از هشت هفته، توده‌ی چربی بدن (0/01 = P)، گلوکز ناشتا (0/01 = P)، کلسترول تام (0/01 = P)، تری‌گلیسرید (0/01 = P) و شاخص آتروژنیک پلاسما (0/01 = P) در گروه تمرین تناوبی شدید کم‌حجم نظارت‌شده در مقایسه با گروه کنترل به طور معنی‌داری کاهش یافت. تغییر معنی‌داری در وزن بدن (0/08 = P)، شاخص توده‌ی ‌بدنی (0/06 = P)، شاخص خطر کاستلی (0/08 = P)، ضریب آتروژنیک (0/08 = P)، کلسترول لیپوپروتئین با چگالی کم (0/71 = P) و کلسترول لیپوپروتئین با چگالی بالا (0/22 = P) بین گروه‌ها مشاهده نشد. نتیجه‌گیری: مطالعه‌ی حاضر نشان داد که تمرین تناوبی شدید کم‌حجم بصورت نظارت‌شده می‌تواند با صرفه‌جویی در مدت زمان تمرین منجر بهبود معنادار شاخص‌های متابولیکی و قلبی‌عروقی در بیماران مبتلا به دیابت نوع دو گردد. اما این میزان بهبود در تمرینات نظارت‌نشده مشاهده نمی‌شود.