فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

ازگیل به‌صورت خودرو در استان آذربایجان شرقی (ارسباران) رشد می­کند. متأسفانه به‌جز در موارد محدودی،بررسی‌های چندانی راجع به ازگیل در این منطقه انجام نشده است. در این پژوهش ویژگی‌های فیزیکوشیمیایی مانند وزن، طول و عرض میوه و هسته، فراسنجه (پارامتر)های رنگ میوه و ظرفیت پاداکسندگی (آنتی‌اکسبدان) پوست و گوشت میوه 20 نژادگان وحشی ازگیل در استان آذربایجان ‌شرقی (منطقۀ ارسباران) بررسی شد. نتایج بررسی‌ها نشان داد، تنوع بالایی در برخی از صفات مانند طول دم‌میوه، شاخص a*، Hue، وزن بذر و ظرفیت پاداکسندگی گوشت وجود دارد. بنا بر نتایج تجزیه به عامل‌ها، ده عامل اصلی بیش از 97/85 درصد از واریانس کل را توجیه کردند. همچنین بنا بر نتایج تجزیه‌ای خوشه‌ای، نژادگان­ها در چهار گروه اصلی قرار گرفتند. گروه اول شامل چهار نژادگان (M7, M8, M5, M6) بود که بیشترین میانگین صفات طول بذر، عرض بذر، ضخامت بذر و وزن بذر را داشتند. در گروه دوم، هشت نژادگان (M3, M9, M10, M11, M2, M4, M1, M13) قرار گرفتند که بیشترین میانگین صفات طول میوه، عرض میوه، وزن میوه و قطر میانگین هندسی را داشتند. نژادگان­های موجود در گروه سوم شامل دو نژادگان (M20 و M19) بود که طول برگ، طول دم‌برگ، طول دم میوه و هیو در تفکیک این گروه نقش مهمی داشتند. در گروه چهارم نیز شش نژادگان (M14, M15, M16, M12, M17, M18) قرار گرفتند که ظرفیت پاد‌اکسندگی پوست و گوشت در تفکیک این گروه بیشترین تأثیر را داشتند. نتایج به دست آمده می‌تواند برای برنامه­های اصلاحی و معرفی رقم در ازگیل سودمند باشد.