بررسی هیدرولیک جریان در پیچان‌رودهای سیلابی تحت اثر تغییر عرض سیلاب‌دشت

نویسندگان

1 دکتری مهندسی عمران-آب و سازه‌های هیدرولیکی ، دانشکده فنی و مهندسی، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایران.

2 استاد مهندسی عمران-هیدرولیک و مکانیک مهندسی رودخانه، دانشکده فنی و مهندسی، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایران.

doi
10.22067/jwsd.v11i1.2311-1283
چکیده

سیلاب‌دشت رودخانه‌ها نقش به‏‌سزایی در انتقال دبی سیلاب دارند. در این پژوهش توزیع قائم سرعت‌های طولی و عرضی جریان و میزان دبی گذرا از مقاطع مختلف کانال اصلی در پیچان‌رودهای سیلابی تحت اثر تغییر عرض سیلاب ‌دشت و عمق نسبی بررسی شد. باتوجه ‏به اینکه عرض سیلاب ‌دشت در طول مسیر رودخانه دائماً در حال تغییر است، در این پژوهش از چهار کانال مرکب پیچان با عرض سیلاب ‌دشت‌ 3/3، 4/31، 5/32 و 6/33 متر و سه عمق نسبی 0/26، 0/35 و 0/45 استفاده شد. نتایج به‏ دست آمده از شبیه‌سازی عددی نشان داد با افزایش عرض سیلاب‌ دشت از مقدار سرعت‌های عرضی و طولی جریان کاسته می‌شود. تغییرات در سرعت‌های عرضی و طولی جریان باتوجه‏به تغییر عرض سیلاب ‌دشت در مقاطع میانی و بالای عمق لبریز کانال اصلی محسوس‌تر است به‏ طوری‌که با افزایش 92 درصدی عرض سیلاب ‌دشت، مقدار حداکثر سرعت عرضی و طولی جریان در مقطع میانی، به ترتیب 21 و 25 درصد کاهش می‌یابد. همچنین براساس نتایج این پژوهش، با افزایش 92 درصدی عرض سیلاب ‌دشت، مقدار سرعت متوسط جریان و دبی عبوری از مقاطع مختلف کانال اصلی به ترتیب 24 و 33 درصد کاهش می‌یابد.