مدلسازی برای وزن دهی موثرترین معیارهای ارزیابی شده دانش بومی با استفاده از روش BWM در مدیریت و برنامهریزی منابع آب استان یزد
نویسندگان
1 دانش آموخته دکتری برنامهریزی محیطزیست، دانشگاه تهران، پردیس البرز، کرج، ایران.
2 استادیار ﮔﺮوه ﺑﺮﻧﺎﻣﻪرﯾﺰی و ﻣﺪﯾﺮﯾﺖ ﻣﺤﯿﻂزﯾﺴﺖ، داﻧﺸﮑﺪه ﻣﺤﯿﻂزﯾﺴﺖ، داﻧﺸﮕﺎه ﺗﻬﺮان، کرج، ایران
3 دانشیار ﮔﺮوه ﺑﺮﻧﺎﻣﻪرﯾﺰی و ﻣﺪﯾﺮﯾﺖ ﻣﺤﯿﻂزﯾﺴﺖ، داﻧﺸﮑﺪه ﻣﺤﯿﻂزﯾﺴﺖ، داﻧﺸﮕﺎه ﺗﻬﺮان، کرج، ایران
4 دانشیار گروه مهندسی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد تهران پزشکی، تهران، ایران
doi
10.22067/jwsd.v10i3.2303-1227چکیده
مدیریت و برنامهریزی صحیح در بهرهبرداری، توزیع و احیای منابع آب نقش به سزایی در توسعه پایدار دارد. این موضوع در کشورهایی که در کمربند خشک و نیمه خشک جهان قرار دارند مانند ایران اهمیت بسیار بالاتری دارد. از آنجایی که بازگشت و استفاده از فناوریها و دانشهای بومی و به روزآوری آنها در کنار فناوریهای مدرن برای دستیابی به توسعه پایدار امری اجتناب ناپذیر است، این تحقیق با استفاده از مطالعه گسترده ادبیات منابع داخلی و خارجی و تحلیل عاملی اکتشافی مهمترین معیارها یا عوامل کاربردی دانش بومی مرتبط با برنامهریزی و مدیریت منابع آب در استان یزد را شناسایی و ارزیابی مینماید. باتوجه به اهمیت موضوع، سعی شد از تخصص و تجربه اعضای هیات علمی مجرب و مرتبط از برخی دانشگاهها و همچنین کارشناسان و متخصصان کلیه سازمانهای ذیربط در استان یزد استفاده شود. نتایج به دست آمده نشان داد شش عامل یا معیار مدیریت، محافظت و ﭘﺎﻳﺪﺍﺭی، مقرون به صرفه بودن، ﺳﺎﺯﮔﺎﺭﻱ، پویایی، کلنگری مهمتر از سایر عوامل مورد بررسی در منطقه مورد مطالعه بودهاند. در مرحله دوم این پژوهش با استفاده از روش BWM و ایجاد مدل برنامهریزی خطی، شش عامل اصلی وزندهی و وزن بهینه آنها بهدست آمد که در نتیجه معیار مدیریت بیشترین وزن (0/413) و معیار کلنگری کمترین وزن (0/048) را داشتند. همچنین معیارهای محفاظت و پایداری و مقرون به صرفه بودن به طور مشترک با وزن 0/168 در رتبه دوم و معیارهای سازگاری (0/119) و پویایی (0/084) به ترتیب در رتبههای سوم و چهارم قرار گرفتند.