تأثیرات احداث سد حسنلو بر جامعه محلی در حوزه آبریز دریاچه ارومیه

نویسندگان

1 دانش‌آموخته کارشناسی‌ارشد جمعیت‌شناسی، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران

2 دانش‌آموخته دکتری جامعه‌شناسی-گرایش توسعه اجتماعی روستایی، دانشگاه تهران، تهران، ایران

doi
10.22067/jwsd.v10i2.2302-1213
چکیده

این مطالعه با استفاده از روش کیفی به‏ دنبال آن است تا دریابد ساخت سد حسنلو، به‏‌عنوان یک اقدام توسعه‌‏ای بر حوزه آبریز دریاچه ارومیه، از نظر مردم محلی چه نتایج و پیامدهایی را به دنبال داشته است و در نهایت صورت‏‏‌بندی روشنی از دیدگاه جامعه محلی در رابطه با تأثیرات این سد بر دریاچه ارومیه ارائه دهد. یافته‏‌های تحقیق گویای آن است که احداث سد حسنلو به‌‏عنوان یک اقدام توسعه‌‏ای، در نگاه جامعه محلی نتایج مثبتی ازجمله افزایش درآمد کشاورزان منطقه، بهبود وضع معیشتی و رفاهی اهالی منطقه و ایجاد اشتغال وابسته برای بخشی از ساکنان و همچنین افزایش تولید محصولات کشاورزی را به همراه داشته است و از این جنبه می‏‌توان آن را به‌‏عنوان یک اقدام توسعه‏‌ای مطلوب ارزیابی نمود. دیدگاه مثبت جامعه محلی نسبت به این اقدام توسعه‏‌ای را می‏توان با استناد به دغدغه ساکنان محلی برای حفظ سد حسنلو و گسترش اقدامات توسعه‌‏ای از این دست، در ازای خشک شدن دریاچه ارومیه استنباط نمود. بااین‌‏حال این اقدام توسعه‏‌ای علاوه‌‏بر نتایج مثبت، پیامدهای منفی نیز به همراه داشته است که مهمترین آن تشدید وضعیت بحرانی دریاچه ارومیه است. به‏‌طورکلی می‏توان اینگونه بیان کرد که تعدد سدهای احداث شده بر روی رودخانه‏‌های ورودی به دریاچه ارومیه نمودی عریان از توسعه افسار گسیخته بوده که عامل اصلی تشدید خشک شدن دریاچه ارومیه است و باید با توسعه مسئولانه و مدیریت شده جایگزین شود.