بازتاب فرهنگی هویت زنانه در ضرب المثلهای زبان فارسی و روسی

نویسندگان

1 استادیار گروه زبان روسی دانشکده ادبیات، دانشگاه الزهرا، تهران، ایران

doi
10.22059/jflr.2021.315696.787
چکیده

پژوهش حاضر، به‌بررسی بازتاب فرهنگی هویت زن و زنانگی در ضرب‌المثل‌های فارسی و روسی می‌پردازد. مثل‌ها به‌عنوان یکی از ذخایر فرهنگ معنوی، دیرینه‌ترین سبک خلاقیت شفاهی هر ملت است. بسیاری از مثل‌ها، ریشه در تاریخ داشته و حیات خود را پیش از خط و کتابت آغاز کرده‌اند. هدف از پژوهش پیش رو، گزینش نمونه‌های هر دوزبان و بازتاب کنش‌های فرهنگی، از منظر زبانشناسی جنسیتی و اجتماعی، در بارة هویت زن و یا زنانگی به‌طور عام و واکاوی آن‌ها در میان مثل‌های فارسی و روسی است. روش پیش‌گرفته در این پژوهش، بررسی متون ادبی است که بی‌شک محل کاربرد چنین ساختارهای زبانی‌اند و دیگری فرهنگ‌های ضرب‌المثل است که به‌عنوان منابع بررسی و ریشه‌یابی واژگان و بسامد کاربرد آن‌‌ها در سالیان دور و نزدیک در زبان نوشتار و گفتار گویشوران دو زبان مورد استفاده قرار گرفته‌اند. در میان مثل‌های بررسی شده با  موضوع هویت زنانه،  تقریبا حدود 2287 مثل یافت شد. در نتیجه‌گیری با  توجه به‌‌تفاوت اقلیم و فرهنگ  جامعه روسیه به‌تشابهات بسیار نزدیک آن‌ها در بارة هویت زنانه با نمونه‌های ایرانی روبرو شدیم، ولی درعین حال در هر دو زبان شاهد برخی تفاوت‌ها بودیم، به‌طوری که، اگرچه گاه بر نادیدن ارزش زنان در دوجامعه اشاره می‌کند، لکن همزمان به‌زن به‌عنوان نیم دیگر جامعه احترام گذاشته  می‌شود.