فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

پیشینه و اهداف: از بدو حیات بشر روی زمین، همواره یادگیری به‌عنوان یکی از جنبه‌های توسعه و ترقی انسان، تمام جوانب زندگی او را دربرگرفته و جایگاه ویژه‌ای در برنامه‌های زندگی‌اش پیدا کرده است. از طرف دیگر، پیشرفت سریع فناوری در دهه‌های اخیر، تغییرات اساسی و چشمگیری در عالم آموزش و یادگیری به‌وجود آورده است. یکی از اصلی‌ترین تأثیرات پیشرفت فناوری در حوزه یادگیری، به‌وجود آمدن یادگیری الکترونیکی است. یادگیری الکترونیکی، ابزاری است که دسترسی به منابع آموزشی را در هر زمان و مکانی برای یادگیرندگان ممکن می‌سازد. از آن‌جاکه هر شخص دارای ویژگی‌ها، تمایلات و ترجیحات منحصربه‌فرد است، می‌توان از رویکرد «ارائه‌ یک آموزش برای همه»، به‌عنوان یکی از ایرادات اساسی آموزش به شیوه سنتی نام برد. سبک یادگیری، به‌عنوان یکی از مهم‌ترین ویژگی‌های تأثیرگذار در امر یادگیری، بیانگر تمایلات و ترجیحات یک شخص به هنگام جذب و فهم مطالب است. بر همین اساس، ارائه‌ آموزش تطبیقی براساس سبک یادگیری یادگیرنده با هدف افزایش بازدهی آموزشی و کاهش بار شناختی هنگام آموزش، امری ضروری و اجتناب‌‌ناپذیر است. هدف این پژوهش، بررسی تأثیر آموزش تطبیقی براساس سبک یادگیری یادگیرندگان است. در همین راستا، با بهره‌گیری از یک سامانه برخط، سبک یادگیری یادگیرندگان به‌وسیله‌ پرسش‌نامه‌ شاخص سبک یادگیری فلدر- سیلورمن استخراج شده و براساس آن به‌صورت خودکار محتوای آموزشی تطبیقی تولید و به یادگیرندگان ارائه شد. در نهایت، بار شناختی گزارش شده هنگام آموزش و عملکرد یادگیرندگان مورد بررسی قرار گرفت.روش‌ها‌: در این پژوهش 37 خانم و آقای دانشجوی کارشناسی رشته کامپیوتر، با میانگین سنی ۳/۲۰ سال، به‌عنوان شرکت‌‌کننده همکاری داشتند. ابتدا، شرکت‌کنندگان به دو گروه تقسیم شده و سبک یادگیری‌شان، به‌وسیله‌ پرسش‌نامه شاخص سبک یادگیری فلدر- سیلورمن، تعیین شد. در ادامه به یک گروه محتوای آموزشی منطبق براساس سبک یادگیری‌شان، و به گروهی دیگر، محتوای آموزشی نامنطبق بر سبک یادگیری‌شان ارائه شد. پس از مطالعه‌ درس ارائه‌شده، بار شناختی و میزان یادگیری شرکت‌کنندگان، به‌ترتیب با استفاده از پرسش‌نامه شاخص بار کاری ناسا و آزمون عملکرد طراحی‌شده، تعیین گردید. در نهایت، سطح معناداری نتایج به‌دست ‌آمده دو گروه، با استفاده از آزمون آماری تی مستقل، مورد ارزیابی قرار گرفت.یافته‌ها: براساس نتایج به‌دست ‌آمده تفاوت معناداری بین نمرات آزمون عملکرد دو گروه مشاهده نشد. اما در مقایسه بار شناختی دو گروه، میانگین بار شناختی گروهی که محتوای آموزشی منطبق براساس سبک یادگیری‌شان دریافت کرده بودند، نسبت به گروهی که محتوای آموزشی نامنطبق دریافت کرده بودند، با مقدار ۰۲/۰=p به‌صورت معناداری (0.05> p) بیشتر بود.نتیجه‌گیری: براساس یافته‌های پژوهش، ارائه‌ محتوای آموزشی طبق سبک یادگیری یادگیرندگان، در زمان یادگیری، بار شناختی را به میزان قابل‌ توجهی کاهش داد. بنابراین، ارائه آموزش شخصی‌‌سازی‌‌شده براساس سبک یادگیری، به‌عنوان یکی از شیوه‌های آموزش تطبیقی در یادگیری الکترونیکی، نقش مهمی در بهبود عملکرد و کاهش بار شناختی یادگیرندگان ایفا می‌کند.