انواع ضرایب همبستگی در پژوهش‌های علوم پزشکی با استفاده از نرم‌افزارهای SPSS و R

نویسندگان

1 استاد، گروه آمار زیستی، دانشکده‌ی بهداشت، مرکز تحقیقات علوم داده‌های سلامت، پژوهشکده‌ی سلامت، دانشگاه علوم پزشکی کرمانشاه، کرمانشاه، ایران

2 استاد، گروه آمار زیستی، دانشکده‌ی بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی کرمانشاه، کرمانشاه، ایران.

3 دانشجوی دکترا، گروه آمار زیستی، دانشکده‌ی بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی کرمانشاه، کرمانشاه، ایران

4 دانشجوی دکترا، گروه آمار زیستی، دانشکده‌ی بهداشت، مرکز تحقیقات علوم داده‌های سلامت، پژوهشکده‌ی سلامت، دانشگاه علوم پزشکی کرمانشاه، کرمانشاه، ایران

doi
10.48305/jims.v42.i773.0560
چکیده

مقاله مروریمقدمه: ضریب همبستگی، یک معیار آماری است که میزان همبستگی بین دو متغیر را اندازه می‌گیرد و مقادیر بین 1- تا 1+ را اختیار می‌کند که نشان‌دهنده‌ی قدرت و جهت رابطه‌ی خطی بین دو متغیر است. ضرایب همبستگی، نقش مهمی در مطالعات علوم پزشکی ایفا می‌کنند، این ضرایب به محققان کمک می‌کنند تا رابطه‌ی بین متغیرهای مختلف بالینی و پیامدهای سلامت را شناسایی و اندازه‌گیری نمایند.شرح مقاله: از این‌جهت با توجه به اهمیت محاسبه‌ی ضرایب همبستگی در پژوهش‌های علوم پزشکی، هدف از نوشتار حاضر، معرفی انواع ضرایب همبستگی، مفاهیم و روش‌های ساده و کاربردی آماری به‌منظور بررسی ارتباط بین متغیرها با توجه به ماهیت آن‌ها و نحوه‌ی محاسبه آن‌ها است. انواع ضرایب همبستگی پرکاربرد ازجمله ضریب همبستگی Pearson، Spearman، Kendall، Phi، V Kramer، Summers Delta، Gamma، ضریب توافق و Landa با استفاده از نرم‌افزارهای SPSS و R بررسی خواهد شد. همچنین شرایط استفاده هر یک از ضرایب همبستگی با توجه به پیش‌فرض‌های متفاوت و تفسیر منحصر به فرد هر یک از ضرایب بحث خواهد شد. در نهایت، مثال‌هایی از محاسبه و تفسیر هر یک از ضرایب همبستگی در حوزه‌ی علوم پزشکی ارائه شده است.نتیجه‌گیری: همبستگی، پرکاربردترین معیار آماری برای ارزیابی روابط بین متغیرها است. با این‌حال باید با احتیاط به کار گرفته شود، در غیر این صورت، می‌تواند منجر به تفسیرها و نتایج اشتباه شود.