تأثیر کود زیستی فولزایم بر بذر هیبرید سیب‌زمینی تحت تنش کم‌آبی در شرایط درون شیشه‌ای

نویسندگان

1 دانش‌آموخته کارشناسی ارشد، گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشگاه آزاد اسلامی واحد آستارا، آستارا، ایران

2 استادیار، بخش تحقیقات زراعی و باغی، مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان اردبیل (مغان)، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، اردبیل، ایران

3 استادیار، گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشگاه آزاد اسلامی واحد آستارا، آستارا، ایران

doi
10.22084/ab.2021.22860.1443
چکیده

کودهای زیستی (کود بیولوژیک) دارای تعداد کافی از یک یا چند گونه از میکروارگانیسم‌های سودمند خاک‌زی هستند. این کودها قادرند عناصر غذایی خاک را در یک فرایند زیستی تبدیل به مواد مغذی همچون ویتامین‌ها و دیگر مواد معدنی کرده و به ریشه گیاه برساند؛ بنابراین، این آزمایش به‌منظور بررسی تأثیر کود زیستی فولزایم حاوی باکتری محرک رشد بر صفات کمی هیبرید سیب‌زمینی ارقام ساوالان و ساتینا در شرایط تنش کم‌آبی بر پایه طرح فاکتوریل کاملاً تصادفی در سه تکرار در شرکت زرع گستر آرتا در سال ۱۳۹۶ اجرا شد. فاکتور اول کود فولزایم (صفر، 30 و ۶۰ گرم در لیتر) و فاکتور دوم پلی‌اتیلن گلیکول (صفر، 3- و 6- بار) بود. سطوح تنش ازنظر درصد جوانه‌زنی، طول ساقه، تعداد برگ در گیاهچه، طول ریشه، تعداد ریزغده در گیاهچه، وزن ریزغده در بوته و سطوح فولزایم ازنظر درصد جوانه‌زنی، طول ساقه، تعداد برگ در گیاهچه، طول ریشه و تعداد ریزغده در گیاهچه اختلاف معنی‌دار داشتند. اثر متقابل تنش کم‌آبی و فولزایم نیز ازنظر درصد جوانه‌زنی، تعداد برگ در گیاهچه و وزن ریزغده در بوته معنی‌دار بود. تنش شدید باعث کاهش معنی‌دار همه صفات موردمطالعه نسبت به سطوح دیگر شد. طول ریشه و طول ساقه به‌ترتیب در استعمال ۳۰ و ۶۰ گرم در لیتر فولزایم بیش‌ترین مقدار را داشتند. در شرایط بدون تنش بدون مصرف فولزایم، در شرایط تنش ملایم مصرف 30 گرم در لیتر فولزایم و در شرایط تنش شدید مصرف 60 گرم در لیتر بیش‌ترین میزان جوانه‌زنی را داشتند. بیش‌ترین تعداد برگ در گیاهچه در شرایط بدون تنش و با مصرف 30 گرم در لیتر فولزایم حاصل شد. کم‌ترین وزن ریزغده در بوته به تیمار عدم مصرف فولزایم در شرایط بدون تنش و صفر الی 60 گرم در لیتر کود فولزایم در شرایط تنش شدید تعلق داشت. براساس نتایج کاربرد 30 گرم در لیتر فولزایم جهت بهبود صفات کمی در تولید ریزغده سیب‌زمینی قابل توصیه می‌باشد.