ارزیابی تنوع ژنتیکی ارقام مختلف گوجه‌فرنگی با استفاده از نشانگرهای RAPD و ISSR

نویسندگان

1 دانشیار، گروه اصلاح نباتات و بیوتکنولوژی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، گرگان، ایران

2 دانشجوی سابق کارشناسیارشد، گروه اصلاح نباتات و بیوتکنولوژی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه زابل، زابل، ایران

3 مربی، گروه زراعت و اصلاح نباتات، پژوهشکده کشاورزی، پژوهشگاه زابل، زابل، ایران

doi
10.22084/ab.2019.17227.1386
چکیده

در این تحقیق 14 توده و رقم گوجه‌فرنگی با استفاده از 10 آغازگر RAPD و 10 آغازگر ISSR مورد ارزیابی قرارگرفته است. در نشانگر RAPD، بیش‌ترین میزان شاخص چندشکلی (41/0) مربوط به آغازگر TIBMBA02 و TIBMBB17 و کم‌ترین میزان شاخص چندشکلی (19/0) مربوط به آغازگر TIBMBC12 و در نشانگر ISSR، بیش‌ترین میزان شاخص چندشکلی (42/0) مربوط به آغازگر UBC808 و کم‌ترین میزان شاخص چندشکلی (23/0) مربوط به آغازگر UBC864 به‌دست آمد. در اطلاعات مجموع دو نشانگر بیش‌ترین درصد چندشکی (72/80)، شاخص تنوع نی (44/0)، شاخص تنوع شانن (48/0) و تعداد آلل مؤثره (6/1) متعلق به رقم عنبر ایرانی بود. کم‌ترین میزان تشابه (368/0) مربوط ارقام عنبر ایرانی و Y کشیده بود. تغییرات درون و بین ارقام با استفاده از تجزیه واریانس مولکولی نشان داد که 79 درصد کل تغییرات ژنتیکی به تنوع درون ارقام اختصاص داشت.  نتایج تجزیه خوشه‌ای به‌صورت توأم طبق نشانگر RAPD و ISSR ارقام مختلف گوجه‌فرنگی را به چهار گروه مختلف طبقه‌بندی نمود که بر اساس موقعیت جغرافیایی از همدیگر تفکیک شدند. جهت به‌دست آوردن رقم برتر پیشنهاد می‌گردد رقم عنبر ایرانی به‌عنوان یکی از پایه‌های اصلاحی پدری یا مادری با رقم Y کشیده و رقم US107 که از کشورهای ایتالیا و امریکا هستند و از لحاظ تولید در سطح بالاتری نسبت به ارقام ایرانی قرار دارند تلاقی داده شود.