زنان تأثیرگذار اینستاگرامی؛ زنانگی بازنمایی‌شده در صفحات زنان اینفلوئنسر ایرانی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری ارتباطات دانشگاه علامه طباطبائی

2 عضو هیئت‌علمی دانشکدة ارتباطات دانشگاه علامه طباطبائی

doi
10.22059/jwica.2021.321321.1565
چکیده

اینفلوئنسرها از طریق پست‌های خود در شبکه‏های اجتماعی رهبران افکار آنلاینی هستند که بر رفتار و روند تصمیم‏گیری توده‏ها تأثیر می‏گذارند. در حال حاضر، بسیاری از اینفلوئنسرهای اینستاگرامی را زنان تشکیل می‏دهند. تصویری که آن‌ها از زندگی‏شان به‌عنوان زن ارائه می‏کنند تصویری تأثیرگذار دربارة زن‌بودگی و زنانگی است. این تحقیق به دنبال بررسی و تحلیل زنانگی نمایش داده شده در اینستاگرام است. برای این منظور، صفحات چهار نفر از زنان اینفلوئنسر ایرانی به‌عنوان نمونه انتخاب شده و پست‏های این صفحات با استفادة نشانه‌شناسی اجتماعی تصویر کرس و ون لیوون تحلیل شده است. نتایج تحقیق نشان می‏دهد که چهار نوع بازنمایی زنانگی در این صفحات دیده می‏شود که «زنانگی بدنمند مدرن»، «زنانگی سنتی با فرمی نو»، «ضد زنانگی مسلط» و «زنانگی در خدمت فضای عمومی» نام‌گذاری شده است. این انواع در عین تفاوت‏های روشنی که با یکدیگر دارند دارای اشتراکاتی نیز هستند. آن‌ها به دو مقولة «بدن زنانه» و «نقش‏های زنانه» توجه دارند. بدن زنانه و نقش‏های زنانه تحت‌تأثیر دو فرایند تجاری‏شدن و اجتماعی‏شدن قرار می‏گیرند که یکی تحت‌تأثیر گفتمان سرمایه‏داری حاکم بر شبکة اینستاگرام و دیگری متأثر از گفتمان فمنیستی است. همچنین، در همة انواع زنانگی‏های نمایش‌داده‌شده، گفتمان دینی یا کاملاً طرد می‏شود یا نادیده گرفته می‏شود.