مقایسه‌ی تأثیر آموزش خودمراقبتی توسط پرستار و همتا بر توان خودمراقبتی بیماران کاندید آنژیوگرافی

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد پرستاری سالمندی، دانشکده‌ی پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی ایلام، ایلام، ایران

2 دانشیار، گروه پرستاری، دانشکده‌ی پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی ایلام، ایلام، ایران

3 استادیار، گروه آمار و اپیدمیولوژی، دانشکده‌ی بهداشت و تغذیه، مرکز تحقیقات بهداشت تغذیه، دانشگاه علوم پزشکی لرستان، خرم آباد، ایران

4 دانشیار، گروه پرستاری، دانشکده‌ی پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی ایلام، ایلام، ایران

doi
10.48305/jims.v41.i750.1184
چکیده

مقاله پژوهشی مقدمه: آموزش به بیمار و افزایش توان خودمراقبتی در بیمار قلبی اهمیت دارند. هدف از این مطالعه، مقایسه‌ی تأثیر آموزش خودمراقبتی توسط پرستار و همتا بر توان خودمراقبتی بیماران کاندید آنژیوگرافی بود. روش‌ها: طرح نیمه تجربی با پیش‌آزمون- پس‌آزمون در دو گروه بیمار کاندید آنژیوگرافی در بیمارستان تخصصی قلب شهید مدنی خرم‌آباد در سال 1401 انجام شد. نمونه‌گیری در دسترس و حجم نمونه 56 نفر بود. مداخله شامل آموزش خودمراقبتی به بیمار طی دو جلسه‌ی 30 دقیقه‌ای قبل و بعد از آنژیوگرافی توسط پرستار یا همتا بود. ابزار پژوهش، پرسش‌نامه‌ی توان خودمراقبتی کرنی و فلسچر (1979) بود. داده‌ها با آزمون Independent sample T-test و Paired T-test، Chi-Square، Fisher's exact test در سطح معنی‌داری کمتر از 0/05 تحلیل شدند. یافته‌ها: نمونه‌ها شامل 28 زن (50 درصد) و 28 مرد (50 درصد)، اکثریت ‏متأهل (96/4 درصد)، با تحصیلات زیر دیپلم (75 درصد)، خانه‌دار و بیکار (48/2 درصد) و با وضعیت ‏درآمد متوسط (42/9 درصد) بودند. میانگین و انحراف معیار توان خودمراقبتی در دو گروه قبل از مداخله 12/56 ± 138/00 و 11/08 ± 133/11 (0/128 = P) و بعد از مداخله 36/26 ± 141/11 و 15/39 ± 139/11 (0/001 = P) بود. دو گروه از نظر اثربخشی آموزش، یکسان بودند (0/216 = P). نتیجه‌گیری: آموزش توسط پرستار یا همتا، توان خودمراقبتی بیماران کاندید آنژیوگرافی را افزایش می‌دهد. ‏اثربخشی آموزش خودمراقبتی توسط پرستار یا همتا بر توان خودمراقبتی یکسان است. لذا بنا بر حجم کار ‏و تعداد پرستاران، نسبت پرستار به بیمار و وقت لازم برای مراقبت می‌توان در کنار آموزش خودمراقبتی ‏پرستار به بیمار، از همتا به عنوان آموزش‌دهنده استفاده ‏نمود.