عوامل مؤثر بر ادراک زیبایی‌‌شناختی آثار نقاشی توسط زنان با استفاده از روش کیو (مطالعۀ موردی: شهرشیراز، سال 1399)

نویسندگان

1 کارشناسی ارشد پژوهش هنر، گروه هنر، دانشکدة هنر و معماری، دانشگاه شیراز

2 استادیار گروه هنر، دانشکدة هنر و معماری، دانشگاه شیراز

doi
10.22059/jwica.2021.322045.1574
چکیده

افراد در حیطه‏‏ای عمومی زندگی می‏‏کنند که مؤلفه‏‏های این حیطه‏‏ها بر شکل‏‏گیری رفتارهای آن‏‏ها در برابر آثار هنری اثر می‏‏گذارند. تحلیل این مؤلفه‏‏ها ما را از نگرش افراد به‌عنوان مخاطب آثار هنری آگاه می‏‏کند و سبب شناخت بیشتر عوامل تأثیرگذار بر شیوه‏‏های ادراکی آن‏‏ها خواهد شد. ما در این پژوهش به دنبال پاسخ‌گویی به این پرسش هستیم که زنان تابلوهای نقاشی را چگونه درک و دریافت می‏‏کنند و چه ویژگی‏‏های جامعه‏‏شناختی یکسانی میان شیوه‏‏های ادراکی یکسان دیده می‏‏شود و در‌نهایت این شیوه‏‏های ادراکی، تأکید را بر کدام‌یک از ویژگی‏‏های زیبایی‏‏شناختی یا محتوایی تابلوهای نقاشی خواهند نهاد. در پژوهش حاضر، که از حیث هدف اکتشافی و از نظر روش ترکیبی است، از روش طبقه‏‏بندی کیو استفاده شده است. در این پژوهش، که 14 نفر در آن شرکت داشتند، پنج الگوی ذهنی متفاوت در ادراک آثار نقاشی شناسایی شد که با استفاده از پرسش‌نامه‏‏ای که درخصوص میزان مذهبی‌بودن و ارتباط با دنیای هنر تدوین شده بود مشخص شد هر‌یک از این الگوهای ذهنی خود تحت‌تأثیر متغیرهای زمینه‏‏ای، روان‌شناختی یا ساختاری متفاوتی‌اند. در‌واقع، نگرش و سلیقة افراد از زیبایی آثار هنری به ویژگی‏‏های فردی یا اجتماعی هر فرد بستگی دارد.