جستاری بر معناشناسی خالکوبی زنان لرستان

نویسندگان

1 استادیار باستان‏ شناسی، دانشگاه محقق اردبیلی

2 دانشجوی کارشناسی ارشد، باستان‏ شناسی، دانشگاه محقق اردبیلی

3 دانشجوی کارشناسی ارشد، باستان‏ شناسی، دانشگاه محقق اردبیلی

4 دانشجوی دکتری باستان ‏شناسی دانشگاه محقق اردبیلی

doi
10.22059/jwica.2021.315221.1514
چکیده

یکی از کنش‏های فرهنگی و اجتماعی رایج در میان مردم جهان ایجاد نقش روی بدن یا همان خالکوبی است. از کارکردهای خالکوبی، بازنمایی باورها و اعتقادات فردی و اجتماعی است. این نوشتار تلاش دارد با نگاهی بر خالکوبی‏های زنان لرستان، به شناسایی نقوش و انگیزة‏ ایجادشان در میان زنان لرستان بپردازد. هدف از این تحقیق نشان‏دادن انگیزة‏ اصلی خالکوبی‏های زنان لرستان است. این تحقیق به روش توصیفی‌ـ تحلیلی با جمع‏آوری اطلاعات کتابخانه‏‏ای و میدانی کوشیده به اشکال رایج در ترسیم خالکوبی‏ها دست یابد. اهمیت پرداختن به این موضوع در این است که از یک‏سو رواج خالکوبی به‌عنوان یک کنش در جامعة ایران ‏انکارناپذیر است و از سوی دیگر پژوهش دربارة خالکوبی مطابق منابع موجود بیشتر در حوزة مطالعات غرب قرار گرفته است. در‌حالی‌که این هنر نیز مانند بسیاری از هنرهای دیگر دارای ویژگی‏های منطقه‏ای و فرهنگی خاص هر اجتماع است. جامعة آماری زنان لر بین 50 تا 60 ساله است که روی اعضای بدنشان بیش از 4 بار به خالکوبی اقدام کرده‏اند. بنا بر پژوهش حاضر، نقوش خالکوبی و ایجاد آن‏ها بر بدن علاوه بر ارزش زیبایی‏شناختی، دارای انگیزه‏های معناداری نیز هست که در تمایلات فردی، آیینی، اسطوره‏ها، بافت فرهنگی و تاریخی همان جامعه ریشه دارد.