تحلیل گفتمان روحانیت شیعه در مواجهه با بحران کرونا

نویسندگان

1 استاد دانشکده معارف اسلامی و فرهنگ و ارتباطات دانشگاه امام صادق (ع)، تهران، ایران

2 دانشجوی دکتری سیاستگذاری فرهنگی، دانشکده معارف اسلامی و فرهنگ و ارتباطات، دانشگاه امام صادق (ع)، تهران، ایران ‏

3 دانشجوی کارشناسی ارشد فرهنگ و ارتباطات، دانشکده معارف اسلامی و فرهنگ و ارتباطات، دانشگاه امام صادق (ع)، تهران، ایران

doi
10.22108/coth.2022.125989.1494
چکیده

فراگیری بیماری کرونا بحران بزرگ جهانی است که کلیۀ نقاط جهان را درگیر خود کرده است. در کشور جمهوری اسلامی ایران نیز درخصوص این بیماری چالش‌هایی دربارۀ برخورد نهاد دین با این مسئله به وجود آمده است. در مقاله حاضر، ضمن به‌کارگیری روش‌ تحلیل گفتمان تلاش شد نظر مراجع دینی شیعی در این رابطه بررسی شود و گفتمان آنان در چارچوب نظریۀ مدیریت هماهنگ، معنا و نظریۀ گفتمان تحلیل شود. مراجع دینی مطالعه‌شده عبارت‌اند از: آیت‌الله حسینی سیستانی، آیت‌الله مکارم شیرازی، آیت‌الله جوادی آملی، آیت‌الله وحید خراسانی، آیت‌الله نوری همدانی، آیت‌الله شبیری زنجانی و آیت‌الله فیاض. تحلیل گفتمان‌های مزبور بیان‌کنندۀ چهار دال فراگفتمانی فراگیر در گفتمان علمای مطالعه‌شده است که نشان‌دهندۀ نگاه کلان علمای مزبور به حل بحران کرونا است که عبارت‌اند از: 1- عمل به توصیه‌های بهداشتی؛ 2- دعا و توسل کردن؛ 3- گسترش فقه پویا و 4- حل مشکلات اجتماعی.