تأثیر اسانس و عصاره‌ی هیدروالکلی زرین گیاه روی انقباضات قلب و عروق ایزوله‌ی رات

نویسندگان

1 دانشجوی داروسازی، دانشکده داروسازی و علوم داروئی، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران

2 دانشیار، گروه فارماکوگنوزی، دانشکده داروسازی و علوم داروئی، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران

3 دانشیار، گروه فارماکولوژی و توکسیکولوژی، دانشکده داروسازی و علوم داروئی، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران

doi
10.48305/jims.v41.i744.1030
چکیده

مقاله پژوهشی مقدمه: زرین گیاه (Dracocephalum kotschyi)، دارویی گیاهی با خواص ضداسپاسم و ضدالتهاب است. در مطالعات فارماکولوژی، عصاره‌ی زرین گیاه از بروز التهاب و فیبروز ریوی جلوگیری می‌کند. علاوه بر این، عصاره‌ی زرین گیاه، اثر رفع انقباضی روی مجاری تنفسی هم دارد، ولی تاکنون اثرات قلبی- عروقی آن بررسی نشده است. هدف این مطالعه، بررسی اثر اسانس و عصاره‌ی زرین گیاه روی انقباضات بافت ایزوله شده آئورت و قلب رات در شرایط in vitro می‌باشد. روش‌ها: اسانس به روش تقطیر و عصاره‌ی هیدروالکلی به روش ماسیراسیون تهیه گردید. رات‌های ویستار نر به روش اختناق با CO2 کشته شدند. قلب و شریان آئورت بدقت جدا شده و در حمام بافت حاوی محلول فیزیولوژیک اشباع شده با اکسیژن قرار داده شد و انقباضات آن‌ها با دستگاه فیزیوگراف ثبت گردید. اثر غلظت‌های مختلف اسانس و عصاره‌ی زرین گیاه روی انقباضات قلب و آئورت جداگانه بررسی و با گروه شاهد مقایسه شد. یافته‌ها: اسانس زرین گیاه، اثر مهاری روی انقباضات میوکارد قلبی و شریان آئورت از خود نشان داد. در حالیکه عصاره‌ی هیدروالکلی زرین گیاه در غلظت‌هایی که انقباضات عضلات صاف روده را کاملاً مهار کرد، تأثیری روی انقباضات میوکارد قلبی یا آئورت نداشت. در غلظت‌های بالای µg/ml 200 عصاره زرین گیاه اثر اینوتروپیک مثبت روی قلب داشت ولی انقباضات آئورت را مهار کرد. نتیجه‌گیری: اسانس زرین گیاه اثر وازدیلاتوری قویتری نسبت به عصاره، روی شریان آئورت داشت. برخلاف عصاره‌ی هیدروالکلی که اثر اینوتروپیک مثبت داشت، اسانس زرین گیاه اثر اینوتروپیک منفی روی انقباضات قلب دارد.