تفسیرهای قضایی از مفهوم «رضایت» در تجاوز جنسی؛ تحلیل محتوای پروندههای ایران و نیوزیلند*
نویسندگان
1 دانشجوی دکترای رشته مطالعات زنان دانشگاه تربیت مدرس،تهران،ایران.
2 استادیار گروه مطالعات زنان، دانشگاه تربیت مدرس،تهران،ایران.
3 دانشیار گروه حقوق جزا و جرمشناسی، دانشگاه تربیت مدرس،تهران،ایران
4 دکتری حقوق جزا و جرمشناسی، مستشار حقوقی قوه قضاییه،تهران،ایران.
doi
10.22124/jol.2023.21213.2239چکیده
«تجاوز جنسی» در غالبِ کشورهای دارای نظام حقوقی کامنلا بهصورت «رابطۀجنسی با یک زن از طریق اعمال زور، اجبار و فشار و برخلاف رضایت او» تعریف شده است. تعریف مذکور نشانگر نقش مهم «فقدان رضایت» در تعریف رابطۀ جنسی به مثابه «تجاوزجنسی» است. هدف از پژوهش حاضر، تبیین مفهوم «رضایت» در تجاوز جنسی در پرتو رویة قضایی در نظامهای حقوقی ایران و نیوزیلند است. در بخش میدانی پژوهش حاضر که با استفاده از روش توصیفی- تحلیلی صورت گرفته است، از روش تحلیل محتوای کیفی با نمونهگیری هدفمند از 40 پرونده کیفری با موضوع تجاوز جنسی در محاکم ایران (بین سالهای 1383 تا 1397) و نیوزیلند (بین سالهای 2007 تا 2018) استفاده شده است. یافتهها نشان میدهند که مواردی چون کلیشههای جنسیتی مردانه، تفاوت در سطح و میزان رضایت، تفاوت درکیفیت آشنایی طرفین و... از جمله معیارهایی هستند است که دریافت قضات از مفهوم رضایت در پروندههای تجاوزجنسی را جهت میدهند.
