آموزش برخطِ دانشجویان الهیات و فلسفه؛ روش‌ها و مسائل در دورۀ کرونا

نویسندگان

1 دانشیار گروه فلسفه و کلام اسلامی، دانشکده الهیات و معارف اهل بیت (ع)، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران

doi
10.22108/coth.2021.127338.1538
چکیده

تا کنون پژوهش‌های مختلفی دربارۀ مسائل فلسفی و الهیاتیِ ناظر به کرونا انجام شده است؛ اما مسئلۀ بررسی‌شده در این نوشتار، آموزش فلسفه و الهیات در دورۀ کرونا است که تا کنون به آن پرداخته نشده است. این پژوهش از دو بخشِ آموزشی - روشی و مسائل فلسفی - الهیاتی تشکیل شده و هدف آن، پاسخ به این دو پرسش است: 1. با توجه به شیوع این همه‌گیری و روی‌آوریِ دانشگاهها و مؤسسات آموزش عالی به آموزش برخط، روند این آموزش چه فرصت‌ها و تهدیدهایی به‌طور خاص برای دانشجویان الهیات و فلسفه پدید آورده است؟ 2. از نگاه این دانشجویان، کرونا چه مسائل فلسفی - الهیاتی را فرارویِ بشر نهاده است؟ یافته‌های این نوشتار با رهیافتی تجربی و مطالعه‌ای میدانی گردآوری شده‌اند. دربارۀ هدف نخست، این مؤلفه‌های شناختی تحلیل شدند: 1. نگرش، تأثیر و انگیزش؛ 2. رصد و مهار رفتاریِ مفروض (شامل استفاده از فناوری، خودکارآمدی و قابلیت دسترسی) و 3. تعامل شناختی. در این بخش، داده‌ها درمجموع از 270 دانشجو به دست آمدند. یافته‌ها نشان دادند چگونه تبیین درست از نقش این دانشجویان بر افزایش این مؤلفه‌ها مؤثر خواهد بود. پاسخ 157 دانشجو برای تحقق هدف دوم، اینگونه دسته‌بندی و تحلیل شد: 1. رشد دیدگاههای وجودی؛ 2. افزایش مسائل مربوط به معنای زندگی؛ 3. بحران فلسفۀ سیاسی - مدیریتی مانند دوگانۀ سلامت/اقتصاد؛ 4. آزمون الهی دانستنِ رنج‌های نوپدیدِ بشری و 5. زمینه‌های تمدنی و حکومتیِ ویروس کرونا.