مطالعه نظری نقش احساسات و عواطف در تصمیمگیریهای قضایی؛ با تکیه بر رویکرد تصمیمگیری دو روشی
نویسندگان
1 دانشیار حقوق کیفری و جرمشناسی دانشگاه کاشان، کاشان، ایران
2 دانشجوی دکتری حقوق کیفری و جرمشناسی دانشگاه کاشان، کاشان، ایران
doi
10.22124/jol.2022.20104.2178چکیده
قضات همانند سایر انسانها، ممکن است به طور ناآگاهانه، تحت تأثیر احساسات و عواطف قرار بگیرند. هدف از این مقاله، شناخت و تبیین چگونگی تأثیرگذاری این محدودیتها بر تصمیمگیریهای قضایی است. این مقاله با بهرهگیری از ابزار کتابخانهای و استفاده از نتایج تحقیقات تجربی صورتگرفته در سایر کشورها نشان میدهد، تصمیمگیریهای قضایی یک فرایند مکانیکی صِرف نیست که تنها بر پایة محتویات پرونده و تطبیق موضوع با قوانین شکل بگیرد، بلکه ممکن است احساسات، عواطف و سایر محدودیتهای شناختی ذهن قاضی، از طریق تأثیر روش 1 (درک شهودی و شناختی) و ناخودآگاه بر روش 2 (درک تأمّلی و استدلالی) و خودآگاه، وارد تصمیمات قضایی شوند. بنابراین به منظور به حداقل رسانیدن ورود و تأثیر این خطاها و سوگیریها در فرایندهای دادرسی لازم است با آگاهی بخشی مقامهای قضایی در خصوص چیستی و چگونگی عملکرد این محدودیّتهای شناختی، ذهن قضات نسبت به این سوگیریها و خطاهای ادراکی، پالایش گردد.
