سبکشناسی لایۀ ترکیبی و بلاغی مناجات منظوم امام علی(ع)
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری گروه زبان و ادبیات عربی، دانشگاه خلیج فارس، بوشهر، ایران
2 استادیار گروه زبان و ادبیات عربی، دانشگاه خلیج فارس، بوشهر، ایران
doi
10.22108/coth.2020.117927.1306چکیده
بررسی لایههای ترکیبی و بلاغی از مؤلفههای ساختاری آثار ادبی، راهی برای پیبردن به لایههای درونی اندیشۀ خالق اثر است که نقش بسزایی در انتقال مفاهیم دارد و به سخن، تعالی میبخشد. ادعیه و مناجات ائمه(ع)، سرشار از آموزههای بلند عرفانی و معنویاند که از عمق جانشان سرچشمه گرفته و روح حاکم بر آنها احساس عجز و ناتوانی و خواهش و التماس از معبود است. یکی از این آثار پرمایه، مناجات منظوم امام علی(ع) است. این مناجات دربردارندۀ حقایق و معارفی است که بیانکنندۀ توحید و توجه انسانها به ساحت مقدس ربوبی است. هدف پژوهش حاضر، تحلیل و ارزیابی عوامل ساختاری و سبکی مناجات منظوم امام علی(ع) است تا از این رهگذر، میزان تأثیرگذاری مؤلفههای سبکی در انتقال مفاهیم آن به مخاطب تبیین شود. بر اساس این، با تکیه بر روش توصیفیتحلیلی، شناسههای سبکی مناجات در لایههای ترکیبی و بلاغی چون تقدیم و تأخیر، استفهام، ندا، تکرار، تضاد و ... بررسی شدهاند. یافتهها نشان میدهند ذوق سلیم در انتخاب واژگان متضاد و همنشینی آنها در محور مرکزی کلام، تکرار اصوات و واژگان و ... در تضرع حضرت به درگاه ربوبی و طلب رحمت و عطوفت باریتعالی مؤثر است.