فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

طوفان­های گرد و غبار یکی از مهمترین مخاطرات زیست محیطی به­ویژه در اقلیم­‌های خشک و نیمه‌خشک است که آسیب­‌های جبران‌ناپذیری را به محیط زیست وارد می­‌کند. هدف این تحقیق، شناسایی کانون­های تولید گرد و غبار در جنوب شرق اهواز، با استفاده از تکنیک­‌های سنجش از دور و منطق فازی است. بدین منظور، در گام نخست تصاویر ماهواره­ای رخدادهای گرد و غبار شهر اهواز بررسی و گل طوفان فصلی ایستگاه سینوپتیک اهواز ترسیم شد و در گام بعدی معیارهای در نظر گرفته شده در دو دسته معیارهای اصلی (رطوبت سطحی، دمای سطحی و پوشش گیاهی) و معیارهای محدود کننده (کاربری اراضی، خاک­شناسی، اقلیم، شیب و رسوب­شناسی) تقسیم‌­بندی شدند که از میان آن‌ها نقشه معیارهای اصلی از تصاویر ماهواره لندست OLI-TIRS استخراج شد. برای استانداردسازی لایه­‌های محدودکننده از روش بولین و برای استانداردسازی لایه­های اصلی از توابع عضویت فازی استفاده و وزن­دهی لایه‌­های اصلی با استفاده از تحلیل سلسله مراتبی فازی صورت پذیرفت. در نهایت، نقشه نهایی کانون­های منشأ گرد و غبار با همپوشانی لایه­‌ها حاصل شد و دقت نقشه منشأیابی با استفاده از 44 نقطه کنترل زمینی سنجیده شد که گویای صحت  81.8 درصدی مناطق شناسایی شده است. بر اساس نتایج بررسی تصاویر ماهواره‌ای و گل طوفان ایستگاه اهواز، منطقه جنوب شرق اهواز محل تولید گرد و غبار بوده و 145162.01 هکتار از سطح منطقه منشأ تولید گرد و غبار است که کاربری­های مراتع تخریب یافته با 69343.01 هکتار (47.77 درصد) و کاربری نیزار با  335.99 هکتار (0.23 درصد)، به‌ترتیب بیشترین و کمترین سطح از منشأ تولید گرد و غبار در منطقه مطالعاتی را شامل شده­‌اند.