اثربخشی نوروفیدبک بر شدت علائم گوارشی، افسردگی، اضطراب، استرس و کیفیت زندگی بیماران مبتلا به سندرم روده‌ی تحریک‌پذیر: یک کارآزمایی بالینی تصادفی با گروه گواه

نویسندگان

1 دانشیار، گروه روانشناسی سلامت، دانشکده‌ی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران

2 دکتری روانشناسی بالینی، مرکز تحقیقات گوارش و کبد اصفهان، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، و گروه روانشناسی بالینی، واحد رودهن، دانشگاه آزاد اسلامی، رودهن، ایران

3 کارشناسی ارشد روانشناسی مثبت‌گرا، موسسه(انستیتو) روانشناسی بالینی سروش اندیشه ابن سینا، اصفهان، ایران

4 کارشناسی ارشد روانشناسی بالینی، گروه روانشناسی بالینی واحد رودهن، دانشگاه آزاد اسلامی، رودهن، ایران

5 دانشیار، مرکز تحقیقات گوارش و کبد اصفهان، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران

doi
10.48305/jims.v41.i712.0172
چکیده

مقاله پژوهشیمقدمه: فن‌آوری‌های جدید در علوم اعصاب مانند نوروفیدبک (Neurofeedback) NFB، یکی از موضوعات پژوهشی رو به رشد و چالش‌برانگیز است. مطالعه‌ی حاضر، تعیین اثربخشی مداخله‌ی نوروفیدبک بر شدت علائم گوارشی، افسردگی، اضطراب، استرس و کیفیت زندگی بیماران مبتلا به سندرم روده‌ی تحریک‌پذیر (Irritable bowel syndrome) IBS بود.روش‌ها: این مطالعه‌ی یک کارآزمایی بالینی دوسوکور با گروه گواه بود که در سال 1399 به انجام رسید. شرکت‌کنندگان در غربالگری اولیه 160 بیمار مبتلا به IBS بودند که 30 نفر (26 نفر زن) واجد ملاک‌های ورود، وارد مطالعه شدند و بطور تصادفی بلوکی به سه گروه مداخله نوروفیدبک، دارونما (نوروفیدبک نما) و گروه گواه (صرفاً داروی گوارش) قرار گرفتند. گروه‌ها قبل و بعد از مداخله مقیاس شدت علائم (IBS-SSS)، مقیاس افسردگی، اضطراب و استرس (DASS-42) و پرسش‌نامه‌ی کیفیت زندگی سندرم روده‌ی تحریک‌پذیر (QOL-IBS) را تکمیل کردند. داده‌ها با استفاده از روش تحلیل واریانس تحلیل شدند.یافته‌ها: نتایج نشان داد، نوروفیدبک و دارونما همراه دارو (نوروفیدبک نما) در مقایسه با دارو به تنهایی، اثر بیشتر و معنی‌داری بر کاهش علائم افسردگی و شدت علائم گوارشی IBS داشتند (0/05 > P). گروه دارونما (نوروفیدبک نما) همراه دارو، افزایش نمرات کیفیت زندگی بالاتری را نسبت به دو گروه دیگر نشان داد (0/05 > P). تفاوت معنی‌داری بین گروه‌ها در متغیرهای استرس و اضطراب دیده نشد.نتیجه‌گیری: یافته‌ها از استفاده‌ی نوروفیدبک در کنار درمان دارویی و برقراری رابطه‌ی درمانی مناسب در بیماران IBS حمایت کرد.