فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

 بدون تردید، اصل قرآن کریم با تواتر قطعی به اثبات رسیده است، اما شیوه‌های قرائت آن، گونه‌های متفاوتی را در بر می‌گیرد. از دیرباز در عرصۀ علوم قرآنی این پرسش مطرح بوده است که آیا این تعدد در قرائات، ریشه در قول یا تقریر پیامبر اکرم دارد و سلسلۀ قرائات به ایشان بازمی‌گردد (پدیده‌ای آسمانی)، یا این تفاوت‌ها نتیجۀ رویدادهای دورۀ پس از رسالت و تأثیرپذیرفته از عوامل تاریخی، زبانی و جغرافیایی است که ریشه در عملکرد خود قاریان دارد (پدیده‌ای زمینی). البته باید توجه داشت که نفی تواتر، لزوماً به معنای وحدت قرائت نیست. محققانی از اهل سنت و شیعه دیدگاه‌های متفاوتی در این زمینه دارند؛ برخی قائل به منشأ نبوی برای قرائات هستند و گروهی دیگر، آن را حاصل تحولات پسینی می‌دانند. هر کدام نیز برای اثبات دیدگاه خود به مجموعه‌ای از دلایل و مستندات استناد کرده‌اند. در مقالۀ حاضر، گردآوری اطلاعات به شیوۀ کتابخانه‌ای و تحلیل و ارزیابی دیدگاه‌ها به روش توصیفی - تحلیلی صورت گرفته است. در این نوشتار، ادلۀ اثبات تعدد و تواتر قرائات مورد بررسی و نقد قرار گرفته و در نهایت، دیدگاه امامان معصوم مبنی بر وحدت قرائت تبیین شده است.