فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

فسفر یکی از مهم‌ترین عناصر مورد نیاز گیاهان می‎باشد و نقش آن در فرایند تولید و انتقال انرژی است، درنتیجه حفظ و نگهداری فسفر و پاسخ به کمبود مقدار آن در گیاه به‌منظور حفظ و افزایش عملکرد ضروری می‌باشد. به‌منظور بررسی تأثیر مصرف کود فسفر و نیتروژن بر بیان ژن‎های Ta-PHR1 و Ta-PHO2 و افزایش عملکرد دانه در برخی از ژنوتیپ‌های گندم، آزمایشی به‌صورت فاکتوریل-اسپلیت پلات در قالب بلوک‎های کامل تصادفی با سه تکرار انجام گرفت. تیمارها شامل دو سطح کود نیتروژن شاهد (0) و 150 کیلوگرم در هکتار و دو سطح کود فسفر شاهد (0) و 100 کیلوگرم در هکتار به‌عنوان عامل اصلی و چهار ژنوتیپ گندم (رقم مروارید و لاین‌های امید بخش N80-19، T-67-60 و T-65-7-1) به‌عنوان عامل فرعی بودند. به‌منظور اندازه‌گیری عملکرد دانه و اجزای آن در مرحله رسیدگی نمونه‌برداری صورت گرفت و برای ارزیابی میزان بیان ژن‎های موردمطالعه نمونه‌برداری در مرحله پرشدن دانه‎ها صورت گرفت. نتایج نشان داد که بیش‌ترین میزان عملکرد دانه در شرایط مصرف توأم کود نیتروژن و فسفر حاصل گردید و سایر اجزای عملکرد (فاصله میان‌گره، طول سنبله، طول ساقه، تعداد پنجه بارور، تعداد کل پنجه، تعداد دانه، قطر دانه، طول دانه، وزن هزاردانه) نیز در این تیمار بالاترین مقدار را داشتند. هم‌چنین در بین ژنوتیپ‌ها رقم مروارید و لاین N80-19 عملکرد بهتری در هر دو شرایط مصرف و عدم‌مصرف کود داشتند. بیش‌ترین بیان ژن  Ta-PHR1در رقم مروارید و لاین T-65-7-1 بود. هم‌چنین مصرف کود فسفر و نیتروژن بر روی تمام صفات مورد بررسی به جز قطر دانه تأثیر مثبت و معنی‌داری داشت.