سناریوهای باورپذیر اقتصاد روستاهای حریم کلان‌شهر تهران در دوران پساکرونا (مورد مطالعه: بخش مرکزی شهرستان ری)

نویسندگان

1 دانشیار،گروه جغرافیای انسانی،دانشگاه خوارزمی،تهران،ایران

2 پسادکتری گروه جغرافیای انسانی، دانشگاه خوارزمی،تهران،ایران

doi
10.22111/gdij.2024.8679
چکیده

وقوع اپیدمی کرونا، تأثیرات مختلفی بر وضعیت اقتصادی جهان به­ویژه اقتصاد محلی و در این میان اقتصاد روستایی برجای گذاشته است؛ بنابراین اقتصاد روستاهای حریم کلان­شهر تهران نیز تحت تأثیر آثار این اپیدمی بوده و در آینده نیز تحولاتی را بر خود خواهد دید. با توجه به نقش چندکارکردی روستاهای شهرستان ری در تأمین امنیت غذایی شهروندان کلان‌شهر تهران، سیاست‌های توسعه در دوران پساکرونا در این­گونه فضاها، می­بایست بر اهداف توسعه و معیشت پایدار متمرکز گردد. همچنین برای رسیدن به اهداف توسعة پایدار و تاب‌آوری اقتصادی در این ناحیه، تدوین سناریوهای پیش روی اقتصاد روستایی در دوران پساکرونا ضروری است تا مبنای تصمیم‌گیری راهبردی در آینده در این زمینه قرارگیرد. بر اساس نتایج به‌دست‌آمده، مهم­ترین پیشران‌ها و عوامل کلیدی مؤثر بر اقتصاد روستایی در محدودة مورد مطالعه به­ترتیب اهمیت؛ حاشیه‌نشینی، کالایی­شدن زمین، تخریب اراضی کشاورزی، کاهش سرمایه‌گذاری در بخش کشاورزی، تنوع‌بخشی به فعالیت‌های اقتصادی، افزایش خزش شهری، افزایش تورم، کاهش نیروی کار و وقوع اپیدمی کرونا است. در نهایت براساس این پیشران‌ها، سه سناریوی پیش روی اقتصاد روستاهای بخش مرکزی شهرستان ری در دوران پس از شیوع ویروس کرونا شامل: سناریوی خوش­بینانه، سناریوی تداوم روند موجود و سناریوی فاجعه ترسیم­ گردید. به این امید که با تصویرسازی این سناریوها، بستر مناسبی برای تصمیم­گیری و برنامه‌ریزی‌های پابرجای آتی در زمینۀ مواجهه با شگفتی­سازهایی همچون بیماری کرونا، در محدودۀ مورد مطالعه  فراهم آید.