گفتمان سیاست جنایی و جرم‌شناسی در «آخرین روزِ یک محکوم»

نویسندگان

1 استادیار گروه حقوق دانشگاه بوعلی سینا همدان9

2 دانشجوی دوره دکتری حقوق کیفری و جرم‌شناسی دانشگاه آزاد تهران مرکزی

doi
10.22124/jol.2018.5142.1205
چکیده

اثرِ «آخرین روز یک محکوم» داستانِ محکومی را به تصویر می‌کشد که شش هفته به اجرای حکم اعدامش زمان دارد. ویکتور هوگو به نقل از محکوم و در ورای این روایت، با تمرکز بر نهادهای عدالت کیفری سده نوزدهم، به تشریح فضای کیفری حاکم بر فرانسه پرداخته است. هوگو افق‌های گوناگونی از این مفاهیم را با هدف تبیین و توضیح ساختار مشخصی از سیاست جنایی در قالب داستانی مستندگونه به مخاطب ارائه می‌نماید. نمادها و نشانه­هایی که او عرضه می­کند، بیشتر بیان این واقعیت است که بزه­کاری ریشه در بزه­دیدگی دارد و فرد در نبود پایگاه­ اجتماعی و فرایند برچسب­زنی و ساختار معیوب سیاست جنایی لاجرم به سمت ارتکاب بزه متمایل می­شود. با کندوکاو در اثر مذکور و دیگر آثار ادبی، این باور شکل می­گیرد که رویکرد جرم­شناسی به جرم، خوانش ادبیاتی نیز دارد و بعید نیست در آینده نزدیک بتوان از رشته­ای به نام جرم­شناسی ادبی سخن گفت.