مطالعه عوامل تاثیر گذار بر انتخاب جنسیتی دهیاران زن در منطقه سیستان: چالش‌‌ها و عملکرد

نویسندگان

1 استادیار گروه جغرافیا، دانشگاه زابل زابل، ایران

2 دانشجوی دکتری جغرافیا و برنامه‌ریزی روستایی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران

3 کارشناس ارشد گروه جغرافیا، دانشگاه زابل، زابل، ایران

doi
10.22111/gdij.2024.42901.3420
چکیده

یکی از محورهای اساسی در تحلیل مسائل توسعۀ روستایی، توجه به مدیریت در این جوامع است. مدیریت نواحی روستایی یکی از مهم‌ترین اجزای دستیابی به توسعۀ پایدار روستایی است. یکی از شرایط لازم برای دستیابی به توسعۀ پایدار روستایی، مشارکت زنان در امور عمومی و مدیریت روستا است. مدیریت روستایی (شوراها و دهیار) برای زنان با وجود تحمیل مردشدگی به آن‌ها تجربه‌ای بی‌نظیر در مدیریت مدرن روستایی در ایران بوده است؛ زیرا در این بستر زنان با ارجاع به روحیات زنانه‌ای عملکرد شایان توجهی داشته‌اند. هدف پژوهش حاضر، عوامل تأثیرگذار، چالش و عملکرد بر انتخاب جنسیتی دهیاران زن در روستاهای منطقۀ سیستان است. این تحقیق از نوع توصیفی-تحلیلی است که در آن از روش اسنادی و پیمایشی برای جمع‌آوری داده‌های مورد نیاز در سطح روستا استفاده شده است. جامعۀ آماری پژوهش شامل سرپرستان خانوارهای ساکن در محدودۀ مورد مطالعه است که با توجه به تعداد خانوارهای ساکن در محدودۀ مورد مطالعه و استفاده از فرمول کوکران، 367 نمونه برای تکمیل پرسشنامه‌های تحقیق محاسبه شد. برای تجزیه‌وتحلیل داده‌ها از آمار توصیفی و استنباطی (آزمون تی تک‌نمونه‌ای و فریدمن) در نرم‌افزار SPSS  و مدل WASPAS استفاده می‌شود. نتایج نشان می‌دهد که اعتماد مردم به قابلیت‌ها و توانمندی زنان از اهمیت بیشتری برخوردار است و بین نگرش مردان و زنان نسبت‌به عملکرد دهیاران زن مقدار محاسبه‌شده (89/2) اختلاف معناداری (001.=Sig) وجود دارد. وضعیت نگرش مردان و زنان نسبت‌به عملکرد دهیاران زن کمتر از حد متوسط محاسبه ‌شده است. به‌صورت کلی می‌توان گفت انتخاب جنسیتی دهیاران زن در منطقۀ مورد مطالعه تحت‌تأثیر عوامل مختلفی بوده است. هرچند انتخاب آن‌ها با چالش‌‌هایی نیز همراه بوده که عملکرد آن‌ها را نیز تحت‌تأثیر قرار داده است.