شاخصه های سیاسی- اجتماعی نگاه جاهلی به زن در متون تاریخی و رواییِ قرن 2-7هـ.ق

نویسندگان

1 استادیار و عضو هیئت‌علمی دانشگاه تهران، گروه تاریخ

2 کارشناس ارشد تاریخ اسلام از دانشگاه تهران

3 کارشناس تاریخ از دانشگاه تهران

doi
10.22059/jwica.2016.59121
چکیده

انزوای سیاسی و اجتماعی زن در دورۀ پیش از اسلام و نقش کم‌رنگ وی در این عرصه، با ظهور اسلام متحول شد. با این‌همه، در دوران خلفا، با ورود عناصری از تعالیم یهودیت و مسیحیت و احیای افکار و سنن جاهلی، زمینۀ این فترت فراهم شد و بازتاب آن در متون تاریخی و روایی به‌وضوح نمایان شد. نقد و بررسی این نگاه جاهلی در متون تاریخی و روایی قرون 2ـ7 ه‌.ق. محور عمدۀ این پژوهش است، تا به این مسئله بپردازد: شاخصه‌های سیاسی و اجتماعی نگاه جاهلی به زن در متون تاریخی و روایی قرون2ـ7 ه‌.ق. چگونه بوده است؟ در پاسخ به سؤال مذکور، این مدعا مطرح می‌شود که بسیاری از روایات مندرج‌ در متون تاریخی و رواییِ قرون مورد نظر، حاوی نگرش زن‌ستیزی بوده یا سلسله‌روایات موثق و مطمئنی ندارند و در زمرۀ جعلیات قرار دارند. از دستاوردهای این پژوهش، شناسایی روایت‌های غیر‌موثق است که در اصلاح و تغییر دیدگاه‌های جاهلی به زن تأثیرگذار خواهد بود. روش تحقیق در این پژوهش تاریخی‌ـ تحلیلی است و با استفاده از متون و منابع مکتوب قرون 2ـ7 ه.ق. انجام شده است.