طراحی الگوی اعتبارسنجی و تضمین کیفیت برای نظام آموزش عالی ایران به شیوهی نظریهی زمینهای
نویسندگان
1 استاد دانشگاه علامه طباطبائی
2 عضو هیأت علمی دانشگاه آزاد خدابنده و دانشجوی دکتری رشته مدیریت آموزش عالی دانشگاه علامه طباطبائی
3 استاد دانشگاه علامه طباطبائی
4 دانشیار مؤسسه پژوهش و برنامه ریزی آموزش عالی
doi
10.22054/jrlat.2015.4553چکیده
هدف اصلی این پژوهش واکاوی درک کنشگران اجتماع علمی از الگوی اعتبارسنجی نظام آموزش عالی کشور و طراحی الگوی اعتبارسنجی مناسب است. این پژوهش، ازنظر هدف، از نوع پژوهشهای توسعهای و به لحاظ روش،مبتنی بر نظریه زمینهایاست.بر اساس این روش، تلاش محققان بر آن بوده است تا به معانی، دیدگاهها و سازوکارهای ذهنی کنشگران آموزش عالی پی برده شوند. چهار ابزار اصلی گردآوری دادههای این پژوهش مصاحبه، مشاهده، یادداشتبرداری و مرور اسناد بوده است. بر اساس روششناسی زمینهای، و با بررسی دادههای بهدستآمده در مرحلهی اول کدگذاری باز، 2027 مفهوم به دست آمد. دادههای مرحلهی دوم کدگذاری باز، در قالب 1262 مفهوم و 157 مقولهی عمده طبقهبندی شدند. در مرحله کدگذاری محوری، 25 مقوله هستهای تعیین شدند. در مرحلهی کدگذاری انتخابی 25 مقولهی هستهای به سطح انتزاعی بالاتر ارتقاء داده شد و برحسب ویژگیهای شرایطی، تعاملی/فرایندی و پیامدی طبقهبندی شد. در پایان، مقولهی گفتمان کیفیت، بیم و امید، را بهعنوان اصلیترین و نهاییترین مقولهی هستهای انتخاب و بسط داده شدند. این پژوهش نشان میدهد، کیفیت مفهومی پیچیده و چندبعدی است. بر این پایه، توجه چندجانبه و کلیگرا نسبت به اعتبارسنجی و تضمین کیفیت نظام آموزش عالی ایران و دوری از نگاه جزیرهای و جزءگرا لازم است.