حقوق کیفری در سنجه جرم شناسی پست مدرن

نویسندگان

1 دانشیار گروه حقوق دانشگاه تبریز

2 دانشجوی کارشناسی ارشد حقوق جزا و جرم شناسی دانشگاه تبریز

doi
10.22124/jol.2017.2288
چکیده

جرم­شناسی پست مدرن شاخه­ای از جرم­شناسی انتقادی معاصر است که تحت تأثیر اندیشه­های متفکران و فیلسوفان فرانسوی و آلمانی و جنبش پست مدرنیسم در دهه 1980 میلادی به وجود آمد. این جرم­شناسی با الهام از آموزه­های این اندیشمندان، قرائت جدیدی از حقوق کیفری ارائه داده و با تاکید بر ذهنیت، گفتمان و قدرت در علت شناسی جنایی، به رد علت شناسی­های علمی می­پردازد. جرم شناسی فوق با تکیه بر عوامل ساختاری بزهکاری یعنی نژادپرستی، تبعیض جنسیتی و قومیتی و تاکید بر ایجاد گفتمان­های جایگزین و صلح جویانه، تغییر و اصلاح ساختارهای غالب، در تحول نظریه­های جرم شناختی، کیفرشناختی و فلسفه حقوق کیفری نقش مهمی ایفا کرده است. این رویکرد، علاوه بر نقد عملکرد نهادهای نظام عدالت کیفری، مفاهیم بنیادین حقوق کیفری و تفسیرهای کلاسیک و سنتی از آن را زیر سوال برده و جرم را ناشی از قطع گفتمان­های غیرغالب و نابرابری در توزیع قدرت در جامعه می­داند. این مقاله ضمن اشاره به ماهیت، اهداف و ویژگیهای جرم­شناسی پست مدرن و تفاوتهای آن با جرم­شناسی­های دیگر، مفاهیم بنیادین حقوق کیفری را از دیدگاه این جرم شناسی مورد مطالعه و ارزیابی انتقادی قرار می­دهد.