بهبود فعالیت آنزیم‌های تجزیه‌کننده سلولز با جهش‌زایی در قارچ Trichoderma reesei

نویسندگان

1 پژوهشگر، گروه گیاهپزشکی و نگهداری مواد غذایی، پژوهشکده کشاورزی هسته‌ای، پژوهشگاه علوم و فنون هسته‌ای، سازمان انرژی اتمی ایران، کرج، ایران

2 استادیار گروه گیاهپزشکی و نگهداری مواد غذایی، پژوهشکده کشاورزی هسته‌ای، پژوهشگاه علوم و فنون هسته‌ای، سازمان انرژی اتمی ایران، کرج، ایران

doi
10.22084/ab.2018.7994.1255
چکیده

قارچ Trichoderma reesei یکی از گونه‌های مهم تولید­کننده آنزیم‌های تجزیه‌کننده سلولز در طبیعت است. در این پژوهش 21 جدایه جهش‌یافته پرتو گاما از قارچ T. reesei برای تولید آنزیم سلولاز روی محیط محتوی سلولز کلوئیدی غربال‌گری شد. غلظت پروتئین‌های خارج سلولی جدایه‏های وحشی و جهش‌یافته با استفاده از روش بردفورد اندازه‌گیری شد. آویسل، کربوکسی متیل سلولز و کاغذ صافی برای اندازه‌گیری فعالیت سلولازی استفاده شد. هم‌چنین خلوص و ترکیب پروتئین‌های غنی از آنزیم با استفاده از آزمون الکتروفورز ژل پلی‌آکریل‌آمید مورد ارزیابی قرار گرفت. بالاترین میزان تولید پروتئین خارج سلولی در جدایه‌های T. r M7 و T. r M17 مشاهده شد. فعالیت آنزیم‌های اندوگلوکاناز، اگزوگلوکاناز و سلولاز کل در جدایه جهش‌یافته T. r M8 بالاترین مقادیر فعالیت آنزیمی را در بین جدایه‌های جهش‌یافته و وحشی نشان داد. اختلاف وزن مولکولی باندهای آنزیمی نشان داد که آنزیم‌های EG IV، Cel 1A، Cel 12A، Cel 45A، Cel 3A، Cel 7A، Cel 6A، Cel 5A و Cel 61A سلولز کلوئیدی را به‌صورت هم‌افزایی هیدرولیز می‌کنند. این نتایج نشان می‌دهد که جهش‌زایی با پرتو گاما برای دستیابی به جهش‌یافته‌های تریکودرما با تولید بالای آنزیم سلولاز امکان‏‌پذیر است.