تحلیل تحول دیدگاه دانشمندان شیعه در تواتر قرائات
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری علوم قرآن وحدیث، دانشکده الهیات و معارف اسلامی ،بخش علوم قرآن وفقه دانشگاه شیراز، ایران ؛ (دانشکده الهیات و معارف اسلامی ،بخش علوم قرآن وفقه دانشگاه شیراز، ایران).«نویسندۀ مسئول»؛
2 دانشیار دانشکده الهیات و معارف اسلامی ،بخش علوم قرآن وفقه دانشگاه شیراز، ایران،
doi
10.22034/qer.2023.8457چکیده
پس از پدیدآمدن اختلاف قرائات و محدودسازی آنها به قرائات سبعه و عشره در قرن چهارم هجری، علمای شیعه در طی سالها رویکردهای متفاوتی در برخورد با تواتر قرائات از خود نشان دادند. برخی علمای معاصر معتقدند از ابتدای نزول قرآن تا کنون، شیعیان در زمینۀ اختلاف قرائات متفقالقول بودهاند؛ اما با بررسی دقیقتر منابع مشاهده میشود که نهتنها چنین نبوده، بلکه نظرات دانشمندان شیعه در چهارده قرن گذشته در باب تواتر قرائات قرآن، تغییراتی داشته است. برخی به انکار تواتر قرائات پرداخته و برخی بهصراحت آنها را متواتر دانستهاند. در این پژوهش تلاش شده با روش توصیفی- تحلیلی ضمن استخراج نظرات اندیشمندان معروف شیعه، از میان آثار باقیمانده از آنها، به بیان تفاوت رویکرد ایشان در مقابله با مسأله تواتر قرائات در طی سالها و مقایسۀ این دیدگاهها پرداخته و سیر تحول تاریخی آراء ایشان در باب تواتر تشریح شود. نتایج حاصل از پژوهش نشان میدهد دیدگاه اندیشمندان در حوزۀ تواتر قرائات متفاوت است. در قرن اول تا پنجم مسأله جواز قرائات معروف مطرح بوده و از قرن ششم بحث تواتر قرائات مطرح شده و از قرن 11 به بعد رأی اندیشمندان شیعه انکار تواتر قرائات است.
