فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

هستۀ اصلی پارادایم پایداری به‌عنوان وجه وصفی توسعه و آرمان برنامه‌‌ریزان در جهان، بر تغییر و تحولات مستمر و درنتیجه آمادگی و واکنش در برابر آن‌ها استوار است. در هر منطقه‌‌ای؛ روندها، اتفاقات و عوامل کلیدی که از آن‌ها به‌عنوان پیشران یاد می‌‌شود، وجود دارند که در شکل‌‌گیری وضع موجود پایداری توسعه، اثرگذار بوده و می‌‌توانند بر وضعیت آیندۀ شرایط پایداری توسعۀ منطقه نیز اثرگذار باشند. براین‌اساس، شناسایی و عکس‌‌العمل در برابر این پیشران‌‌ها نیازمند اتخاذ روش مطالعه مبتنی بر آینده‌پژوهشی است که بتواند پیچیدگی‌‌ها و نحوۀ عملکرد آ‎ن‌ها را شناسایی، درک و تحلیل کند. در این راستا نیز، پژوهش کاربردی حاضر با روشی توصیفی-تحلیلی و با رویکرد اکتشافی آینده‌‌نگرانه در پی شناسایی مهم‌ترین پیشران‌‌هایی است که بر توسعۀ پایدار روستایی شهرستان مریوان استان کردستان، اثرگذار خواهند بود. بدین‌منظور، در ابتدا با بهره‌‌گیری از تکنیک دلفی و با حضور 22 نفر از متخصصان، کارشناسان و مسئولان که به‌صورت هدفمند انتخاب شدند؛ عوامل اصلی شناسایی و سپس با بهره‌‌گیری از نرم‌افزار MicMac، روابط و نحوۀ اثرگذاری و اثرپذیری آن‌ها، پیشران‏های مؤثر مشخص شد که درنهایت؛ نتایج نشان داد که از میان 44 عامل اصلی شناخته‌شده از مقیاس ملی تا محلی؛ 14 عامل اصلی در ناحیۀ 1 یا اثرگذار، 12 عامل در ناحیۀ 2 یا دووجهی، 4 عامل در ناحیۀ تنظیمی، 5 عامل در ناحیۀ مستقل و 9 عامل نیز، در ناحیۀ خروجی صفحۀ پراکنش ماتریس تأثیرات، قرار گرفتند تا با این شیوۀ پیچیدۀ توزیع، بتوان به وضعیت توسعۀ آیندۀ منطقه در مسیر توسعۀ ناپایدار و مبهم، پی‏برد. در شکل‌‌گیری و تداوم این وضعیت نیز به‌ترتیب؛ پیشران‌‌های تجمع‌‌یافته در شاخص‌‌های مدیریتی-نهادی و اقتصادی، با بیشترین اثرگذاری عمل خواهند کرد. عوامل ناپایدارکنندۀ تجمع‎یافته در شاخص مدیریتی-نهادی که به لحاظ کمّی نیز، بیشترین مقدار از پیشران‌‌های مؤثر بر ناپایداری توسعۀ روستاهای منطقه را دربرمی‌‌گرفتند؛ به لحاظ کیفی نیز بیشترین نقش را در وضعیت مبهم توسعۀ منطقه دارا خواهند بود.