فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

توسعه هر فناوری، به‌شدت وابسته به تأمین مواد و ترکیبات موردنیاز است. اگر شتاب کشف و معرفی و تولید مواد نوین با شتاب توسعه فناوری همخوانی نداشته باشد قطعاً توسعه فناوری‌های نوین با چالش اساسی مواجه خواهد شد. روش‌های متداول کشف و تولید مواد که به طور عمده متمرکز بر روش‌های تجربی و گاه همراه با محاسباتی است، پاسخگوی این شتاب نبوده است. برنامه ژنوم مواد که توسط ایالات متحده آمریکا در سال ۲۰۱۱ معرفی شد، بر مبنای بانک داده بسیار قوی، ابزارهای محاسباتی (از جمله شبکه گراف معرفی شده توسط گروه تفکر عمیق گوگل) و آزمایشگاه خودران مستقر در آزمایشگاه ملی لارنس بِرکلی، تحول بی‌بدیلی در طراحی، کشف، تولید و کاربردی‌سازی مواد نوین و ناموجود برای خلق فرصت‌های جدید در اختیار فناوری‌های بدیع و نوظهور فراهم کرد. با این ابزارها، زمان دستیابی به این مواد از بیش از دو دهه به کمتر از یک سال کاهش یافت. این یک تحول برافکن در حوزه فناوری است. عدم آشنایی و ورود به این حوزه قطعاً در کوتاه‌مدت و بلندمدت غافلگیری فناوری بسیار جدی را رقم خواهد زد. پیشنهاد این است که در کوتاه‌مدت، برنامه راهبردی ژنوم مواد ایران تدوین و در یک برنامه میان‌مدت در بازه ۵ تا ۷ سال آزمایشگاه خودران در حوزه ژنوم مواد راه‌اندازی شود. بدیهی است، تأسیس یک مرکز ملی ژنوم مواد برای راهبری این برنامه ضروری خواهد بود.